คำฟ้องและคำให้การ
โจทก์ฟ้องว่า โจทก์เข้าทำสัญญามัดจำก่อสร้างอาคารพาณิชย์กับจำเลยโดยโจทก์จ่ายเงินช่วยค่าก่อสร้างแก่จำเลย 450,000 บาท จ่ายในวันทำสัญญา80,000 บาท ที่เหลือโจทก์ให้เป็นงวด ๆ ตามสัญญา ขณะดำเนินการก่อสร้างโจทก์ขอปฏิบัติการชำระหนี้ตามสัญญา แต่จำเลยปฏิเสธไม่ยอมรับและบอกเลิกสัญญา โดยจำเลยไม่มีสิทธิบอกเลิก ขอให้บังคับจำเลยปฏิบัติตามสัญญามัดจำก่อสร้าง ให้จำเลยยอมรับเงินค่าก่อสร้างงวดที่เหลือตามสัญญาจากโจทก์ห้ามไม่ให้จำเลยเอาสิทธิการเช่าอาคารพาณิชย์ดังกล่าวไปให้บุคคลอื่น ให้จำเลยดำเนินการจัดการให้โจทก์เข้าทำสัญญาเช่ากับกรุงเทพมหานครโดยถูกต้องตามกฎหมายจำเลยให้การว่า โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง สัญญาดังกล่าวไม่ผูกพันจำเลยเพราะกรรมการบริษัทจำเลยลงชื่อไม่ครบ
จำเลยไม่ได้รับเงินตามฟ้อง บริษัทจำเลยเปลี่ยนแปลงกรรมการและอำนาจกรรมการใหม่ จำเลยบอกกล่าวให้โจทก์มาทำสัญญาใหม่ โจทก์กลับมาฟ้องโดยไม่ได้บอกกล่าวให้จำเลยผิดนัด ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยปฏิบัติตามสัญญามัดจำก่อสร้าง โดยให้จำเลยยอมรับเงินช่วยค่าก่อสร้างงวดที่ 2 และงวดที่เหลือถัดไปเมื่อถึงกำหนดจากโจทก์ ให้จำเลยจัดการให้โจทก์ได้เข้าทำสัญญาเช่าอาคารพาณิชย์กับกรุงเทพมหานครจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า การเป็นหม้ายเป็นเพียงรายละเอียดข้อเท็จจริงมิใช่สภาพแห่งข้อหาและคำขอบังคับหรือข้ออ้างที่อาศัยเป็นหลักแห่งข้อหา แม้โจทก์จะมิได้ระบุไว้ในคำฟ้องและหนังสือมอบอำนาจ
โจทก์ก็นำสืบได้ว่าโจทก์เป็นหม้าย หาเป็นการนำสืบนอกฟ้องแต่อย่างใดไม่ ส่วนที่จำเลยฎีกาว่านางสุพิมพร ธนาดิเรก ผู้รับมอบอำนาจ ไม่ได้รับความยินยอมจากสามี การมอบอำนาจไม่สมบูรณ์ตามกฎหมายนั้น จำเลยมิได้ยกขึ้นเป็นข้อต่อสู้ไว้ในคำให้การจึงมิใช่ข้อที่ยกขึ้นว่ากันมาแล้วในศาลชั้นต้น ศาลฎีกาไม่รับวินิจฉัยที่จำเลยฎีกาว่านายประสงค์ กรรมการบริษัทจำเลยแต่ผู้เดียวไม่มีอำนาจทำสัญญาแทนจำเลย ทั้งนายประสงค์ทำสัญญาในนามของตนเอง สัญญาไม่ผูกพันจำเลย
ศาลฎีกาวินิจฉัย
ศาลฎีกาเห็นว่า สัญญามัดจำก่อสร้างตามเอกสารหมาย จ.3มีข้อความระบุไว้ว่า นายประสงค์ทำสัญญาในฐานะที่เป็นกรรมการผู้จัดการบริษัทจำเลยมิใช่ทำในนามของตนเองแต่อย่างใด แม้อำนาจกรรมการของบริษัทจำเลยตามที่จดทะเบียนไว้จะต้องมีกรรมการสองคนร่วมกันลงลายมือชื่อและประทับตราสำคัญของบริษัทด้วย ข้อเท็จจริงก็ได้ความว่า นายประสงค์เป็นทั้งกรรมการและผู้จัดการบริษัทจำเลยในขณะที่มีการทำสัญญา เมื่อคณะกรรมการแต่งตั้งให้นายประสงค์เป็นผู้จัดการบริษัทจำเลย นายประสงค์แต่ผู้เดียวก็ย่อมมีอำนาจทำสัญญาแทนจำเลย ทั้งบริษัทจำเลยก็ยอมรับเอาผลแห่งการกระทำของนายประสงค์ตลอดมาเพิ่งจะมาอ้างว่านายประสงค์ไม่มีอำนาจหลังจากที่มีการเปลี่ยนกรรมการใหม่ ซึ่งไม่มีผลลบล้างสัญญาที่ทำไว้แล้ว สัญญาดังกล่าวจึงผูกพันจำเลยที่จำเลยฎีกาว่า จำเลยมิได้ผิดนัดผิดสัญญา เพราะโจทก์มิได้บอกกล่าวเป็นหนังสือให้จำเลยรับชำระเงิน โจทก์ไม่เคยติดต่อชำระเงินแก่จำเลย และการชำระหนี้ยังไม่ถึงกำหนด โจทก์ยังไม่มีอำนาจฟ้องจำเลยนั้น
ศาลฎีกาเห็นว่า จำเลยปฏิเสธสิทธิของโจทก์ซึ่งมีอยู่ตามสัญญาตลอดมาตั้งแต่ก่อนโจทก์ฟ้องและเมื่อโจทก์ฟ้องจำเลยก็ยังคงให้การปฏิเสธสิทธิของโจทก์อยู่เช่นเดิม ดังนั้นไม่ว่าตามสัญญาจะมีเงื่อนเวลาอย่างหนึ่งอย่างใดที่เป็นประโยชน์แก่จำเลยก็ถือได้ว่าจำเลยสละประโยชน์แห่งเงื่อนเวลานั้นแล้ว โจทก์จึงอำนาจฟ้องบังคับให้จำเลยปฏิบัติตามสัญญาได้พิพากษายืน
