คำฟ้องและคำให้การ
โจทก์ฟ้องว่า เมื่อวันที่ 15 กรกฎาคม 2541 เวลากลางวัน จำเลยได้กระทำความผิดหลายกรรมต่างกันกล่าวคือ จำเลยได้ขับรถจักรยานยนต์หมายเลขทะเบียน กรุงเทพมหานคร 1 ว-2463 ไปตามถนนเอกชัยในช่องเดินรถที่ 3 ด้วยความประมาทโดยขับด้วยความเร็วสูงเปลี่ยนช่องทางกะทันหันกีดขวางทางเดินรถของผู้อื่นอันเป็นการขับรถโดยประมาทน่าหวาดเสียวอันอาจเกิดอันตรายแก่บุคคลและทรัพย์สิน เป็นเหตุให้เฉี่ยวชนรถจักรยานยนต์หมายเลขทะเบียน กรุงเทพมหานคร 8 ล-4070 ซึ่งนายมานพ จั่งสันเที๊ยะหรือจั่วสันเที๊ยะ ผู้เสียหายที่ 1 เป็นผู้ขับโดยมีนายสุรชัย เชี่ยวชาญประพันธ์ผู้เสียหายที่ 2 นั่งซ้อนท้าย ทำให้ผู้เสียหายทั้งสองได้รับอันตรายสาหัสและรถจักรยานยนต์ทั้งสองคันได้รับความเสียหาย หลังเกิดเหตุเฉี่ยวชนกันแล้วจำเลยได้ขับรถหลบหนีไปโดยไม่หยุดให้ความช่วยเหลือตามสมควรไม่แสดงตนและแจ้งเหตุต่อเจ้าพนักงานที่ใกล้เคียงทันทีจำเลยให้การรับสารภาพระหว่างพิจารณา นายสุรชัย เชี่ยวชาญประพันธ์ ผู้เสียหายที่ 2ยื่นคำร้องขอเข้าร่วมเป็นโจทก์
คำพิพากษาศาลล่าง
ศาลชั้นต้นอนุญาตให้เข้าร่วมเป็นโจทก์เฉพาะข้อหาตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 300ศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามฟ้อง รับลดกึ่งฐานขับรถโดยประมาทเป็นเหตุให้ผู้อื่นได้รับอันตรายสาหัสจำคุก 6 เดือนฐานขับรถประมาทเป็นเหตุให้ทรัพย์สินของผู้อื่นเสียหายมีผู้ได้รับอันตรายสาหัสและหลบหนีไม่แจ้งเหตุจำคุก 1 เดือน รวมจำคุก 7 เดือนจำเลยอุทธรณ์ขอให้ลงโทษสถานเบาและรอการลงโทษศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า บันทึกฟ้องคดีอาญาด้วยวาจาของโจทก์มิได้อ้างมาตราในกฎหมายซึ่งบัญญัติว่าการกระทำเช่นนั้นเป็นความผิดตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 158(6) ดังนั้นจึงเป็นคำฟ้องที่มิชอบด้วยกฎหมาย แม้จำเลยจะมิได้อุทธรณ์ก็ตามแต่เป็นข้อกฎหมายเกี่ยวกับความสงบเรียบร้อย
ศาลอุทธรณ์สามารถยกขึ้นวินิจฉัยได้ พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ร่วมฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "คดีคงมีปัญหาที่ต้องวินิจฉัยตามฎีกาโจทก์ร่วมประการแรกว่า ฟ้องโจทก์สำหรับความผิดฐานขับรถประมาทเป็นเหตุให้ผู้อื่นได้รับอันตรายสาหัสเป็นฟ้องที่ชอบด้วยกฎหมายหรือไม่ เห็นว่า บันทึกการฟ้องคดีอาญาด้วยวาจาเป็นส่วนหนึ่งของฟ้องด้วยวาจาของโจทก์และเป็นหลักฐานการฟ้องคดีด้วยวาจาเพื่อสะดวก ที่ศาลจะบันทึกการฟ้องด้วยวาจาลงในแบบพิมพ์ของศาลได้รวดเร็วขึ้นเท่านั้น โจทก์ฟ้องว่าจำเลยกระทำความผิดข้อหาใดและขอให้ลงโทษตามบทกฎหมายใดบ้าง จึงต้องพิจารณาจากฟ้องที่ศาลชั้นต้นบันทึกไว้และบันทึกการฟ้องคดีอาญาด้วยวาจาของโจทก์ประกอบกัน คดีนี้เมื่อพิจารณาฟ้องที่ศาลชั้นต้นบันทึกไว้และบันทึกการฟ้องคดีอาญาด้วยวาจาของโจทก์ประกอบกันแล้ว
แม้บันทึกการฟ้องคดีอาญาด้วยวาจาของโจทก์จะไม่ได้อ้างกฎหมายและบทมาตราในกฎหมายซึ่งบัญญัติว่าการกระทำเช่นนั้นเป็นความผิดมาด้วยก็ตาม แต่ฟ้องที่ศาลบันทึกไว้ระบุว่าขอให้ลงโทษตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 300 พระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. 2522 มาตรา 43, 157อันเป็นการอ้างมาตราในกฎหมายซึ่งบัญญัติว่าการกระทำเช่นนั้นเป็นความผิดฐานขับรถประมาทเป็นเหตุให้ผู้อื่นได้รับอันตรายสาหัสแล้วฟ้องโจทก์สำหรับความผิดฐานนี้จึงชอบด้วยกฎหมายตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลแขวงและวิธีพิจารณาความอาญาในศาลแขวง พ.ศ. 2499มาตรา 19 วรรคสองปัญหาที่ต้องวินิจฉัยตามฎีกาโจทก์ร่วมประการต่อไปว่าการที่คู่ความไม่ได้ลงชื่อในบันทึกคำฟ้องของศาลเป็นการดำเนินกระบวนพิจารณาผิดพลาดที่ศาลจะต้องเพิกถอนกระบวนพิจารณาดังกล่าวหรือไม่
เห็นว่า พระราชบัญญัติจัดตั้งศาลแขวงและวิธีพิจารณาความอาญาในศาลแขวง พ.ศ. 2499 มาตรา 19 วรรคสี่ บัญญัติว่า"ในกรณีที่ฟ้องหรือให้การด้วยวาจา ให้ศาลบันทึกใจความไว้เป็นหลักฐานและให้คู่ความลงชื่อไว้" มีความหมายว่าให้คู่ความลงชื่อไว้ก็เพื่อเป็นหลักฐานว่าศาลบันทึกฟ้องด้วยวาจาถูกต้องเท่านั้น เมื่อพิจารณาแล้วการที่คู่ความไม่ได้ลงชื่อไว้ในคดีนี้เกิดจากเจ้าพนักงานศาลไม่ได้นำไปให้คู่ความลงชื่อ จึงเป็นเพียงความบกพร่องเท่านั้น คดีนี้จำเลยให้การรับสารภาพ และระหว่างสืบเสาะและพินิจจำเลยในกำหนด 15 วันและนัดฟังคำพิพากษา ผู้เสียหายที่ 2 ขอเข้าร่วมเป็นโจทก์และขอถ่ายเอกสารบันทึกการฟ้องคดีอาญาด้วยวาจาที่ศาลบันทึกไว้และเอกสารอื่น
ๆ อีก จนกระทั่งถึงวันนัดฟังคำพิพากษาศาลได้แจ้งรายงานการสืบเสาะและพินิจให้จำเลยทราบและศาลอ่านคำพิพากษาให้คู่ความฟังแล้ว โดยโจทก์ โจทก์ร่วม และจำเลยได้ลงชื่อในรายงานกระบวนพิจารณาแล้วซึ่งไม่มีคู่ความฝ่ายใดโต้แย้งถึงความบกพร่องดังกล่าว อีกทั้งโจทก์และโจทก์ร่วมก็มิได้ยกปัญหานี้ขึ้นว่ากล่าวในชั้นอุทธรณ์ จึงถือว่าคู่ความทุกฝ่ายยอมรับโดยปริยายแล้ว กระบวนการพิจารณาดังกล่าวหาได้เสียไปไม่ จึงไม่ต้องเพิกถอนกระบวนพิจารณาดังกล่าวอนึ่ง คดีนี้จำเลยอุทธรณ์ขอให้รอการลงโทษ แต่ศาลอุทธรณ์ยังไม่ได้วินิจฉัย และเพื่อให้การวินิจฉัยความผิดของจำเลยเป็นไปตามลำดับศาลเห็นสมควรให้ย้อนสำนวนไปให้ศาลอุทธรณ์พิจารณาพิพากษาใหม่ตามรูปคดีเฉพาะความผิดฐานขับรถประมาทเป็นเหตุให้ผู้อื่นได้รับอันตรายสาหัส ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญามาตรา 208(2) ประกอบพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลแขวงและวิธีพิจารณาความอาญาในศาลแขวง พ.ศ. 2499 มาตรา 4"
ผลคำพิพากษา
พิพากษาแก้เป็นว่า ให้ยกคำพิพากษาศาลอุทธรณ์เฉพาะความผิดฐานขับรถประมาทเป็นเหตุให้ผู้อื่นได้รับอันตรายสาหัส ให้ศาลอุทธรณ์พิจารณาพิพากษาใหม่ตามรูปคดี นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์
