คำฟ้องและคำให้การ
โจทก์ฟ้องว่า โจทก์กับจำเลยเป็นสามีภริยากันโดยชอบด้วยกฎหมายจำเลยประพฤตินอกใจโจทก์ไปได้หญิงอื่นเป็นภริยาอีกหลายคน และถูกฟ้องหย่าต้องแบ่งเงินให้ภรรยาอื่นไป เป็นเงินอันไม่ควรเสีย นับได้ว่าจำเลยประพฤติตนเป็นปฏิปักษ์ต่อการเป็นสามีภริยากันอย่างร้ายแรง ได้มีการระหองระแหงกันเรื่อยมา ต่อมาจำเลยละทิ้งโจทก์ไปอยู่กับภริยาอีกคนหนึ่ง และหาว่าโจทก์มีชู้ โจทก์ป่วยจำเลยก็เพิกเฉยไม่เอาใจใส่ดูแล และได้ขับไล่โจทก์ออกจากบ้านที่เคยอยู่ขัดขวางไม่ให้โจทก์เก็บค่าเช่ามาใช้สอยอยู่กินดังเช่นเคย ใช้อุบายถ่ายเททรัพย์ที่เป็นสินสมรสเพื่อให้โจทก์หมดสิทธิแบ่งปัน ขอให้ศาลพิพากษาให้หย่าขาดจากกันและแบ่งทรัพย์ตามบัญชีทรัพย์ท้ายฟ้องจำเลยสู้ว่า
โจทก์มิใช่ภริยาจำเลย ทรัพย์สินทั้งหมดจำเลยเป็นผู้ซื้อหามา โจทก์ไม่มีส่วนเกี่ยวข้อง แม้จะฟังว่าโจทก์มีหุ้นส่วนกับจำเลยในฐานะนางบำเรอ เมื่อทรัพย์สินที่โจทก์นำไปลงทุนในการค้าขาดทุน โจทก์ก็ต้องรับผิดด้วย โจทก์ไม่มีสิทธิฟ้องขอหย่าและแบ่งสินสมรส ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า โจทก์จำเลยไม่เป็นสามีภริยากัน ไม่จำต้องวินิจฉัยเรื่องหย่า ทรัพย์ตามบัญชีทรัพย์ท้ายฟ้องโจทก์จำเลยเป็นเจ้าของร่วมกัน ให้จำเลยแบ่งทรัพย์ให้โจทก์กึ่งหนึ่งจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาว่า
โจทก์ฟ้องขอหย่าและแบ่งสินสมรสเมื่อฟังไม่ได้ว่าเป็นสามีภริยากัน ศาลก็ไม่ต้องพิจารณาเรื่องหย่าและแบ่งทรัพย์ ที่ศาลชั้นต้นวินิจฉัยให้แบ่งทรัพย์ในฐานะเป็นเจ้าของร่วม จึงเป็นเรื่องนอกฟ้องนอกประเด็นให้ยกฟ้องโจทก์แต่ไม่ตัดสิทธิที่จะฟ้องขอแบ่งในฐานะเจ้าของร่วมโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า แม้โจทก์จำเลยจะมีฐานะเป็นสามีภริยากันตามกฎหมายหรือไม่ก็ตาม ทรัพย์ที่โจทก์จำเลยหาได้ร่วมกันก็อยู่ในเกณฑ์เป็นเจ้าของร่วมกันอยู่นั่นเอง โจทก์มีสิทธิฟ้องขอแบ่งส่วนของโจทก์ได้ การฟ้องเรียกชื่อทรัพย์ที่ขอแบ่งไม่ถูกต้องกับถ้อยคำในกฎหมาย จะถือเป็นเหตุยกฟ้องเสียทีเดียวไม่ชอบการที่ศาลชั้นต้นได้วินิจฉัยให้โจทก์จำเลยแบ่งทรัพย์กันในฐานะเจ้าของร่วมหาเป็นการนอกฟ้องนอกประเด็นไม่ พิพากษาให้ยกคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ให้ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยในเรื่องทรัพย์ที่โจทก์ขอแบ่งแล้วพิพากษาใหม่ศาลอุทธรณ์เห็นว่า โจทก์จำเลยเป็นเจ้าของทรัพย์ร่วมกันโจทก์ย่อมมีสิทธิที่จะได้ส่วนแบ่งกึ่งหนึ่งตามที่ศาลชั้นต้นวินิจฉัยคดีโจทก์ไม่ขาดอายุความ
ศาลฎีกาวินิจฉัย
ที่จำเลยอุทธรณ์ว่าต้องคิดหักเงินที่จำเลยใช้หนี้ผู้อื่น และให้โจทก์แบ่งทรัพย์อีก 8 รายการให้ด้วยนั้นโจทก์มิได้บรรยายว่าเป็นหนี้ใครเท่าใด และมิได้ฟ้องแย้งเข้ามาพิพากษายืนตามศาลชั้นต้นจำเลยฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า
ที่จำเลยฎีกาว่าผู้พิพากษาผู้นั่งพิจารณาพิพากษาคดีนี้ในชั้นอุทธรณ์เคยนั่งพิจารณาพิพากษาคดีเดียวกันนี้มาแล้วในครั้งก่อนในชั้นอุทธรณ์จึงไม่ชอบด้วยกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งนั้น ผู้พิพากษาผู้นั่งพิจารณาพิพากษาคดีที่กล่าวนั้นมิได้นั่งพิจารณาคดีในศาลอื่นดังที่บัญญัตไว้ในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 11(5) เมื่อพิพากษาคดีครั้งแรกแล้วศาลฎีกาพิพากษาให้ยกคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ให้พิพากษาใหม่ในข้อหนึ่งข้อใด ผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์คณะเดิมย่อมทำคำพิพากษาใหม่ได้ไม่มีกฎหมายบังคับให้เปลี่ยนผู้พิพากษาและเห็นว่า ศาลฎีกาได้วินิจฉัยคดีนี้ไปครั้งหนึ่งแล้วว่า แม้โจทก์จำเลยจะมีฐานะเป็นสามีภริยากันตามกฎหมายหรือไม่ก็ตาม
ทรัพย์ที่โจทก์จำเลยหาได้ร่วมกันโจทก์มีสิทธิฟ้องขอแบ่งส่วนของโจทก์ได้ การที่ศาลจะวินิจฉัยให้โจทก์จำเลยแบ่งทรัพย์กันในฐานะเจ้าของร่วมหาเป็นการนอกฟ้องนอกประเด็นไม่ คำวินิจฉัยของศาลฎีกาในคดีนี้ย่อมเป็นอันยุติศาลฎีกาพิพากษาให้ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยเรื่องทรัพย์ที่โจทก์ขอแบ่งซึ่งศาลอุทธรณ์มิได้วินิจฉัยไว้ แล้วให้พิพากษาใหม่ โจทก์ก็จะฎีกาได้เฉพาะข้อที่ศาลฎีกาให้พิพากษาใหม่เท่านั้น จะรื้อฟื้นข้อที่ศาลฎีกาเคยวินิจฉัยไว้หรือข้ออื่นที่มิได้พิพากษาให้ดำเนินกระบวนพิจารณาใหม่มาให้วินิจฉัยอีกไม่ได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 144 จึงไม่รับวินิจฉัย โจทก์จำเลยเป็นเจ้าของทรัพย์ร่วมกัน ที่จำเลยขอให้หักเงินใช้หนี้จำเลยไม่ได้ให้การไว้เรื่องอายุความจำเลยไม่สู้คดีไว้ และไม่มีทางจะเป็นลาภมิควรได้พิพากษายืน ยกฎีกาจำเลย
