คำฟ้องและคำให้การ
คดีนี้สืบเนื่องจากจำเลยทั้งสองไม่ชำระหนี้ให้โจทก์ตามคำพิพากษาตามยอมโจทก์จึงขอให้ศาลชั้นต้นออกหมายบังคับคดียึดที่ดินของจำเลยที่ 2ซึ่งตั้งอยู่ที่อำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี ขายทอดตลาดเอาเงินชำระหนี้และเจ้าพนักงานบังคับคดีศาลจังหวัดธัญญบุรีได้ยึดทรัพย์ดังกล่าวแทนกองหมายแล้วคุณหญิงอัมพร ทิพยมณเฑียร ร้องว่าผู้ร้องเป็นเจ้าหนี้ของจำเลยตามคำพิพากษาคดีแพ่งหมายเลขแดงที่ 874/2504 ของศาลแพ่งที่ให้จำเลยทั้งสองใช้เงิน 30,000 บาท พร้อมทั้งดอกเบี้ย จำเลยไม่มีทรัพย์สินอื่นที่ผู้ร้องจะนำยึดขายทอดตลาดชำระหนี้ตามคำพิพากษาจึงขอให้ศาลมีคำสั่งยอมให้ผู้ร้องเข้าเฉลี่ยเงินที่ขายหรือจำหน่ายที่ดินของจำเลยที่ 2 ดังกล่าวศาลชั้นต้นสั่งให้ส่งสำเนาคำร้องดังกล่าวของผู้ร้องแก่ทุกฝ่ายและนัดพร้อมกันเพื่อสอบถาม
โจทก์และทนายจำเลยทั้งสองได้รับหมายนัดและสำเนาคำร้องของผู้ร้องดังกล่าวแล้วในวันนัดคือวันที่ 6 พฤษภาคม 2507 โจทก์ไม่ไปศาลแต่ยื่นคำแถลงต่อศาลว่าโจทก์ไม่คัดค้านการขอเข้าเฉลี่ยทรัพย์รายนี้ส่วนจำเลยทั้งสองไม่ไปศาลโดยไม่แจ้งเหตุขัดข้องและไม่ยื่นคำแถลงต่อศาลว่าจะคัดค้านการขอเฉลี่ยทรัพย์รายนี้หรือไม่ ศาลชั้นต้นถือว่าจำเลยไม่คัดค้านจึงมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้ร้องเข้าเฉลี่ยทรัพย์ได้ต่อมาวันที่ 25 สิงหาคม 2514 จำเลยที่ 1 ร้องว่า คดีแพ่งหมายเลขแดงที่ 874/2504 นั้น ศาลแพ่งพิพากษาให้จำเลยโอนที่ดินตามสัญญาท้ายฟ้องให้โจทก์ ถ้าจำเลยไม่โอนก็ให้จำเลยชำระเงิน 300,000 บาท พร้อมทั้งดอกเบี้ยซึ่งจำเลยจะต้องชำระเงินให้ผู้ร้องต่อเมื่อจำเลยไม่โอนที่ดินให้ผู้ร้อง แต่เมื่อผู้ร้องขอเฉลี่ยทรัพย์โดยยังมิได้ส่งคำบังคับให้จำเลย
จำเลยจึงยังไม่ต้องชำระเงินให้ผู้ร้องเพราะยังไม่ทราบว่าจำเลยสามารถโอนที่ดินให้ผู้ร้องได้หรือไม่ ผู้ร้องจึงไม่มีสิทธิร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ คำสั่งศาลชั้นต้นที่อนุญาตให้ผู้ร้องเฉลี่ยทรัพย์ได้นั้นเป็นคำสั่งที่ไม่ชอบ ขอให้ศาลมีคำสั่งเพิกถอนคำสั่งดังกล่าวศาลชั้นต้นเห็นว่า ในการพิจารณาคำร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ศาลได้แจ้งวันนัดให้จำเลยทราบแล้ว เมื่อศาลมีคำสั่งในเรื่องขอเฉลี่ยในวันนัดต้องถือว่าจำเลยทราบคำสั่งในวันนั้นแล้ว จำเลยไม่อุทธรณ์ภายในกำหนด ต้องถือว่าปัญหาในเรื่องขอเฉลี่ยทรัพย์ยุติ มีคำสั่งให้ยกคำร้องของจำเลยที่ 1 เสียจำเลยที่ 1 อุทธรณ์
คำพิพากษาศาลล่าง
ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของจำเลยที่ 1 ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า เมื่อศาลชั้นต้นสั่งให้ส่งสำเนาคำร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ของผู้ร้องแก่ทุกฝ่ายและนัดพร้อมกันเพื่อสอบถามนั้น ทนายของจำเลยทั้งสองได้รับหมายนัดและสำเนาคำร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ของผู้ร้องแล้ว แต่ในวันนัดจำเลยทั้งสองและทนายไม่ไปศาลโดยไม่แจ้งเหตุขัดข้อง และไม่ได้ยื่นคำแถลงต่อศาลว่าจะคัดค้านคำร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ของผู้ร้องหรือไม่ จึงถือว่าจำเลยทั้งสองไม่ติดใจคัดค้านคำร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ของผู้ร้อง หากเห็นว่าคำสั่งของศาลชั้นต้นไม่ถูกต้องอย่างไร ชอบที่จำเลยทั้งสองจะอุทธรณ์คำสั่งของศาลชั้นต้น แต่จำเลยทั้งสองมิได้อุทธรณ์คำสั่งดังกล่าวของศาลชั้นต้นศาลชั้นต้นมีคำสั่งตั้งแต่วันที่ 6 พฤษภาคม 2507 จำเลยเพิ่งจะมายื่นคำร้องนี้เมื่อวันที่ 25 สิงหาคม 2514 คำสั่งของศาลชั้นต้นที่อนุญาตให้ผู้ร้องเข้าเฉลี่ยทรัพย์ได้จึงถึงที่สุด จำเลยทั้งสองจะขอให้เพิกถอนคำสั่งดังกล่าวของศาลชั้นต้นไม่ได้ ฎีกาของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของจำเลยที่ 1ฟังไม่ขึ้นพิพากษายืน
