Loading...
กฎหมาย กฎหมาย
Secondary Logo Secondary Logo
กฎหมาย กฎหมาย
กฎหมาย กฎหมาย
หน้าแรก
ปรึกษาทนายความที่ออนไลน์ตอนนี้ ทนายความทั้งหมด
คดีแพ่ง ธุรกิจ และทรัพย์สิน คดีแพ่งทั่วไปและสัญญา หนี้สิน บัตรเครดิต และบังคับคดี คดีที่ดินและอสังหาริมทรัพย์ คดีละเมิดและเรียกค่าเสียหาย คดีหุ้นส่วนและบริษัท คดีธุรกิจและการค้า คดีลิขสิทธิ์และเครื่องหมายการค้า คดีล้มละลายและฟื้นฟูกิจการ คดีคุ้มครองผู้บริโภค คดีอาญา ทุจริต และฟอกเงิน คดีอาญาทั่วไป คดีอาญาทุจริตและประพฤติมิชอบ คดี ป.ป.ช. และ ป.ป.ท. คดีผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง คดีฟอกเงินและยึดทรัพย์ คดียาเสพติด คดีเด็กและเยาวชน คดีครอบครัวและมรดก คดีหย่า อำนาจปกครองบุตร (คนไทย) คดีหย่า อำนาจปกครองบุตร (คู่สมรสต่างประเทศ) คดีมรดก พินัยกรรม และทรัพย์สิน คดีครอบครัวและมรดก (ทั่วไป) คดีไซเบอร์และออนไลน์ คดีฉ้อโกงออนไลน์และหลอกโอนเงิน คดีหมิ่นประมาทออนไลน์และโซเชียล คดี พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์และอาชญากรรมไซเบอร์ คดีออนไลน์และเทคโนโลยี (ทั่วไป) คดีแรงงาน จราจร และปกครอง คดีแรงงานและการเลิกจ้าง คดีจราจรและอุบัติเหตุรถชน คดีปกครอง วินัยข้าราชการและรัฐวิสาหกิจ คดีเฉพาะทางและระหว่างประเทศ คดีทางการแพทย์และสาธารณสุข คดีบัญชีและภาษีอากร คดีขนส่งทางทะเลและการค้าระหว่างประเทศ คดีประกันภัยและสินไหมทดแทน คดีคนต่างด้าว วีซ่า และใบอนุญาตทำงาน
ให้แพลตฟอร์มเลือกทนายให้ สมัครเป็นทนายความ
Secondary Logo Secondary Logo
ลืมรหัสผ่าน?
สลับบัญชีตัวอย่าง โหมดสาธิต · ไม่ต้องใช้รหัสผ่าน

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5840/2537

พ.ศ. 2537 ศาลฎีกา

ย่อหลักกฎหมาย

ที่ดินพิพาทอยู่ในเขตโครงการจัดรูปที่ดินตามพระราชบัญญัติจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2517 ซึ่งภายในระยะเวลา 5 ปีนับแต่วันมีประกาศของรัฐมนตรีห้ามมิให้ผู้ใดจำหน่ายหรือก่อให้เกิดภาระติดพันซึ่งที่ดินในเขตดังกล่าว เว้นแต่จะได้รับอนุญาตเป็นหนังสือจากคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดเสียก่อนจึงจะจดทะเบียนสิทธิและนิติกรรมได้ การที่โจทก์จำเลยตกลงกันทำสัญญาจะซื้อขายที่ดินพิพาทและในวันเดียวกันนั้นจำเลยก็ยื่นคำขออนุญาตทำนิติกรรมขายที่ดินพิพาทให้โจทก์ เช่นนี้มิใช่โจทก์จำเลยกระทำการฝ่าฝืนข้อห้ามของกฎหมายเพราะขณะนั้นยังไม่มีผลที่จะก่อให้เกิดการจดทะเบียนสิทธิและนิติกรรมเกี่ยวกับที่ดินพิพาทไว้ แต่เป็นการกระทำตามขั้นตอนของกฎหมาย สัญญาจะซื้อขายที่ดินพิพาทจึงไม่เป็นโมฆะ มีผลบังคับได้ ต่อมาเมื่อคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัด มีมติอนุญาตให้จำเลยจดทะเบียนสิทธิและนิติกรรมขายที่ดินพิพาทให้โจทก์ได้ แม้ขณะมีมติอนุญาตจะเกินกำหนดระยะเวลาที่ตกลงกันไว้ในสัญญาจะซื้อขายก็มิใช่ความผิดของโจทก์ จำเลยจึงต้องขายที่ดินพิพาทให้โจทก์ จำเลยจะอ้างว่าเกินกำหนดระยะเวลา 2 เดือนตามที่ตกลงกันไว้ในสัญญาจะซื้อขายแล้วหาได้ไม่

คำฟ้องและคำให้การ

โจทก์ฟ้องที่ดินโฉนดเลขที่ 380 ตำบลบางคลาน อำเภอโพทะเล(บางคลาน)จังหวัดพิจิตร เนื้อที่ 23 ไร่ 2 งาน 32 ตารางวา ให้แก่โจทก์ในราคาไร่ละ 10,000 บาท คิดเป็นเงิน 235,800 บาท โดยตกลงว่าจะต้องทำการซื้อขายกันภายในเวลา 2 เดือน หากไม่ซื้อภายในกำหนด โจทก์ไม่มีสิทธิซื้อที่ดิน แต่เนื่องจากที่ดินดังกล่าวอยู่ในเขตโครงการจัดรูปที่ดิน การซื้อขายจะต้องได้รับอนุญาตจากคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดพิจิตรเสียก่อน ดังนั้นในระหว่างวันที่ 18 สิงหาคม 2531 ถึงวันที่ 18 ตุลาคม 2531 โจทก์และจำเลยจึงร่วมกันยื่นเรื่องราวขออนุญาตซื้อขายที่ดินดังกล่าวต่อคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดพิจิตร และต่อมาคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดพิจิตร

มีมติให้ซื้อขายที่ดินแปลงนี้ได้ แต่เมื่อจำเลยทราบคำสั่งดังกล่าวแล้ว จำเลยกลับเพิกเฉยไม่จดทะเบียนโอนขายที่ดินให้แก่โจทก์ เป็นเหตุให้โจทก์ได้รับความเสียหาย เพราะโจทก์ไม่สามารถเข้าทำประโยชน์ในที่ดังกล่าวได้ เป็นค่าเสียหายปีละ 10,000 บาทขอให้บังคับจำเลยจดทะเบียนโอนขายที่ดินโฉนดเลขที่ 380 ตำบลบางคลานอำเภอโพทะเล (บางคลาน) จังหวัดพิจิตร เนื้อที่ 23 ไร่ 2 งาน32 ตารางวา ให้แก่โจทก์ ในราคาไร่ละ 10,000 บาท และรับชำระราคาที่ดินทั้งหมดจากโจทก์ หากจำเลยไม่ทำการจดทะเบียนโอนขายที่ดินแก่โจทก์ให้ถือเอาคำพิพากษาแทนการแสดงเจตนาของจำเลยและให้จำเลยส่งมอบที่ดินให้แก่โจทก์ทั้งแปลงกับให้จำเลยใช้ค่าเสียหายแก่โจทก์ปีละ 10,000 บาท

นับแต่วันฟ้องเป็นต้นไปจนกว่าจะดำเนินการจดทะเบียนโอนขายที่ดินและส่งมอบที่ดินให้แก่โจทก์จำเลยให้การว่า เมื่อวันที่ 18 สิงหาคม 2531 จำเลยทำสัญญาจะขายที่ดินแปลงดังกล่าวให้แก่โจทก์ โดยกำหนดว่าโจทก์จะต้องซื้อภายใน 2 เดือน นับแต่วันที่ 18 สิงหาคม 2531 หากโจทก์ไม่ทำการซื้อภายในกำหนด โจทก์หมดสิทธิที่จะซื้อ สัญญาจะซื้อขายดังกล่าวนั้นเป็นโมฆะเนื่องจากที่ดินแปลงนี้อยู่ในเขตโครงการจัดรูปที่ดิน ตามกฎหมายจะทำการซื้อขายกันไม่ได้ และไม่อยู่ในข่ายแห่งการบังคับคดีและโจทก์ไม่สามารถซื้อที่ดินภายในกำหนดเวลา 2 เดือน โจทก์จึงเป็นฝ่ายผิดสัญญาและจำเลยบอกเลิกสัญญากับโจทก์แล้ว ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยจดทะเบียนโอนขายที่ดินโฉนดเลขที่380 ตำบลบางคลาน

อำเภอโพนทะเล (บางคลาน) จังหวัดพิจิตรเนื้อที่ 23 ไร่ 2 งาน 32 ตารางวา ให้โจทก์ในราคาไร่ละ 10,000 บาทและรับชำระราคาที่ดินทั้งหมดจากโจทก์ หากจำเลยไม่ปฎิบัติตามให้ถือเอาคำพิพากษาแทนการแสดงเจตนาจำเลย ให้จำเลยส่งมอบที่ดินแก่โจทก์ทั้งแปลงและให้ชำระค่าเสียหายแก่โจทก์ปีละ 10,000 บาทนับแต่วันฟ้องเป็นต้นไป จนกว่าจะดำเนินการจดทะเบียนซื้อขายและส่งมอบที่ดินแก่โจทก์

คำพิพากษาศาลล่าง

จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ข้อเท็จจริงเบื้องต้นฟังได้ว่าที่ดินพิพาทอยู่ในเขตโครงการจัดรูปที่ดินตามพระราชบัญญัติจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2517 ซึ่งภายในระยะเวลา 5 ปี นับแต่วันมีประกาศของรัฐมนตรีห้ามมิให้ผู้ใดจำหน่ายหรือก่อให้เกิดภาระติดพันซึ่งที่ดินในเขตดังกล่าวเว้นแต่จะได้รับอนุญาตเป็นหนังสือจากคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดพิจิตรเสียก่อนจึงจะจดทะเบียนสิทธิและนิติกรรมได้ เมื่อวันที่ 18 สิงหาคม 2531 จำเลยทำสัญญาจะขายที่ดินพิพาทในราคาไร่ละ 10,000 บาท ให้แก่โจทก์โดยโจทก์จะต้องซื้อขายภายใน 2 เดือน ตั้งแต่วันที่ 18 สิงหาคม 2531 ตามสัญญาจะซื้อขาย เอกสารหมาย

จ.6 และในวันเดียวกันจำเลยยื่นคำขออนุญาตทำนิติกรรมขายที่ดินพิพาทให้โจทก์ต่อคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดพิจิตรตามเอกสารหมาย จ.2 (หน้า 21 และ 27) ปัญหาตามฎีกาของจำเลยมีว่า สัญญาจะซื้อขายที่ดินพิพาทเป็นโมฆะและไม่มีผลบังคับหรือไม่ และโจทก์ผิดสัญญาหรือไม่ เห็นว่าการที่โจทก์จำเลยตกลงกันทำสัญญาจะซื้อขายที่ดินพิพาทและในวันเดียวกันนั้นจำเลยก็ยื่นคำขออนุญาตทำนิติกรรมขายที่ดินพิพาทให้โจทก์ เช่นนี้มิใช่โจทก์จำเลยกระทำการฝ่าฝืนข้อห้ามของกฎหมายเพราะขณะนั้นยังไม่มีผลที่จะก่อให้เกิดการจดทะเบียนสิทธิและนิติกรรมเกี่ยวกับที่ดินพิพาทได้ แต่เป็นการกระทำตามขั้นตอนของกฎหมาย สัญญาจะซื้อขายที่ดินพิพาทจึงไม่เป็นโมฆะ มีผลบังคับได้

ต่อมาเมื่อคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดพิจิตร มีมติอนุญาตให้จำเลยจดทะเบียนสิทธิและนิติกรรมขายที่ดินพิพาทให้โจทก์ได้เมื่อวันที่ 15 พฤศจิกายน 2531ตามเอกสารหมาย จ.4 แม้ขณะมีมติอนุญาตจะเกินกำหนดระยะเวลาที่ตกลงกันไว้ในสัญญาจะซื้อขายก็มิใช่ความผิดของโจทก์ทั้งไม่ปรากฎว่าโจทก์ผิดสัญญาแต่อย่างใด จำเลยจึงต้องขายที่ดินพิพาทให้โจทก์ จำเลยจะอ้างว่าเกินกำหนดระยะเวลา 2 เดือนตามที่ตกลงวันไว้ในสัญญาจะซื้อขายแล้วหาได้ไม่"

ผลคำพิพากษา

พิพากษายืน

ข้อมูลคดี

องค์คณะผู้พิพากษา
ดุสิต เพชรปลูก · เสมอ อินทรศักดิ์ · นิวัตน์ แก้วเกิดเคน
แหล่งที่มา
เนติบัณฑิตยสภาแผนก
สืบค้นที่ศาลฎีกา
มีเรื่องคล้ายคดีนี้?
เล่าเรื่องของคุณให้ระบบประเมินเบื้องต้นฟรี หรือปรึกษาทนายความที่ดูข้อเท็จจริงของคุณโดยตรง

ข้อมูลคำพิพากษาเพื่อการค้นคว้า ข้อเท็จจริงของแต่ละคดีแตกต่างกัน ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับเรื่องของคุณ ฉบับที่ใช้อ้างอิงคือฉบับของศาลฎีกา

ติดต่อเรา
เลือกช่องทางที่ต้องการ

ยินดีต้อนรับ 👋
กรอกข้อมูลเพื่อให้เจ้าหน้าที่ติดต่อกลับได้