คำฟ้องและคำให้การ
มูลกรณีสืบเนื่องมาจากโจทก์ฟ้อง และโจทก์จำเลยได้ทำสัญญาประนีประนอมยอมความกันโดยจำเลยทั้งสองยอมใช้เงินให้โจทก์จำนวน๓๗๑,๔๑๒ บาท โดยแบ่งชำระเป็นงวด จำเลยทั้งสองผิดนัดไม่ชำระให้โจทก์ตามสัญญาประนีประนอมยอมความ โจทก์จึงดำเนินการบังคับคดี ต่อมาโจทก์ยื่นคำร้องว่า จำเลยที่ ๑ จะได้รับเงินจากกรมอาชีวศึกษากระทรวงศึกษาธิการ ตามสัญญาจ้างก่อสร้างรวมเป็นเงิน ๖๐๐,๐๐๐ บาทเศษซึ่งผู้ว่าราชการจังหวัดนครสวรรค์ผู้รับมอบอำนาจจากกรมอาชีวศึกษากำลังจะจ่ายให้แก่จำเลยที่ ๑ ขอให้ศาลมีคำสั่งให้อายัดเงินของจำเลยที่ ๑ จำนวน ๓๗๑,๔๑๒ บาท โดยให้ส่งเงินจำนวนนี้ต่อศาลเพื่อชำระหนี้โจทก์ตามคำพิพากษาต่อไป ศาลได้มีคำสั่งให้อายัดตามขอและวิทยาลัยเกษตรกรรมนครสวรรค์ได้ส่งมอบเงินต่อศาลตามหมายอายัดแล้ว
ผู้ร้องยื่นคำร้องว่า สิทธิรับเงินค่ารับเหมาก่อสร้างทั้งหมดเป็นของผู้ร้อง เนื่องจากจำเลยที่ ๑ เป็นตัวแทนของผู้ร้องในการเข้าทำสัญญารับเหมาก่อสร้างอาคารต่าง ๆ ที่วิทยาลัยเกษตรกรรมนครสวรรค์ความสัมพันธ์ระหว่างผู้ร้องกับจำเลยที่ ๑ เป็นเรื่องตัวการซึ่งมิได้เปิดเผยชื่อ จำเลยที่ ๑ จึงเป็นตัวแทนของผู้ร้องที่ทำการออกหน้าเป็นตัวการ สิทธิและหน้าที่ต่าง ๆ ตามสัญญาจ้างเหมาก่อสร้างเป็นของผู้ร้องทั้งสิ้น โจทก์จึงไม่มีสิทธิอายัดเงินของผู้ร้อง ขอให้ไต่สวนแล้วมีคำสั่งเพิกถอนคำสั่งอายัด
คำพิพากษาศาลล่าง
ศาลชั้นต้นมีคำสั่งยกคำร้อง
ผู้ร้องอุทธรณ์คำสั่ง
ศาลอุทธรณ์พิพากษายกคำสั่งศาลชั้นต้น ให้ศาลชั้นต้นรับคำร้องขอของผู้ร้องไว้ดำเนินการต่อไป โจทก์ยื่นคำคัดค้านว่า เงินค่าก่อสร้างที่ผู้ว่าราชการจังหวัดนครสวรรค์ ส่งมาศาลนั้นเป็นทรัพย์ของจำเลยที่ ๑ ไม่ได้เป็นทรัพย์ของผู้ร้อง สัญญายืมใช้ชื่อห้างที่ผู้ร้องอ้างมานั้นไม่ชอบด้วยกฎหมาย และไม่ผูกพันโจทก์ผู้เป็นบุคคลภายนอก สัญญาดังกล่าวเป็นเรื่องที่ผู้ร้องกับจำเลยร่วมสมคบกันทำขึ้น เพราะผู้ร้องเป็นผู้ค้าวัสดุก่อสร้าง ได้ส่งวัสดุก่อสร้างไปให้จำเลยก่อสร้างตามสัญญาจ้างดังกล่าวข้างต้น จึงเป็นเจ้าหนี้จำเลยอยู่เป็นจำนวนมากจึงได้ทำสัญญายืมใช้ชื่อห้างไว้เพื่อเป็นหลักประกันให้ผู้ร้องเกี่ยวกับค่าวัสดุก่อสร้างที่ผู้ร้องลงทุนให้จำเลยไป หาใช่เป็นกิจการของผู้ร้องไม่ ขอให้ศาลพิพากษายกคำร้องของผู้ร้อง
ศาลชั้นต้นพิพากษาว่า เงิน ๓๗๑,๔๑๒ บาท ซึ่งวิทยาลัยเกษตรกรรมนครสวรรค์ ส่งมอบต่อศาลตามคำสั่งอายัดนั้นเป็นของผู้ร้องให้เพิกถอนคำสั่งอายัด
โจทก์อุทธรณ์คำสั่ง
ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับ ให้ยกคำร้องของผู้ร้อง
ศาลฎีกาวินิจฉัย
ผู้ร้องฎีกา
ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า คดีมีปัญหาว่า เงินจำนวน ๓๗๑,๔๑๒ บาทซึ่งศาลชั้นต้นสั่งอายัดไว้นั้นเป็นของผู้ร้องหรือของจำเลย ปัญหานี้ผู้ร้องอ้างว่า กิจการรับเหมาก่อสร้างวิทยาลัยเกษตรกรรมนครสวรรค์เป็นกิจการของผู้ร้อง โดยผู้ร้องอาศัยชื่อของจำเลยที่ ๑ เพื่อเข้าประมูลกับทางราชการเท่านั้น ความข้อนี้ผู้ร้องมีพยานคือ เอกสารหมายร.๑ ซึ่งจำเลยที่ ๑ ยอมให้ผู้ร้องยืมชื่อจำเลยที่ ๑ เข้ายื่นซองประกวดราคากับกรมอาชีวศึกษา เอกสารหมาย ร.๔, ร.๕, ร.๖, ร.๗หนังสือค้ำประกันของธนาคารไทยพัฒนา จำกัด ต่อผู้ว่าราชการจังหวัดนครสวรรค์ ซึ่งผู้ร้องค้ำประกันหนังสือค้ำประกันดังกล่าวต่อธนาคารอีกชั้นหนึ่ง พร้อมทั้งมอบสมุดเงินฝากของผู้ร้องประกันไว้กับธนาคารและเอกสารหมาย
ร.๘ หนังสือให้ความยินยอมที่ภรรยาผู้ร้องให้ไว้ต่อธนาคารเอกสารหมาย ร.๙ ที่ผู้ร้องให้เงินจำเลยที่ ๑ ไปซื้อแบบสำหรับประมูลการก่อสร้างจำนวนเงิน ๓,๐๐๐ บาท เอกสารหมาย ร.๑๑ซึ่งผู้ร้องขอให้ทางราชการแก้ไขสัญญาจ่ายเงินค่าก่อสร้างเอกสารหมาย ร.๑๔ ซึ่งผู้ร้องว่าจ้างให้นายประชุม กาญจนะ รับจ้างก่อสร้างบางอาคารแทนผู้ร้อง เอกสารหมาย ร.๑๘-๑๙ ซึ่งเป็นใบนำเงินฝากเข้าบัญชีของผู้ร้องในธนาคาร ตามเอกสารดังกล่าวแสดงว่าผู้ร้องได้ใช้ชื่อของจำเลยที่ ๑ เพื่อเข้าประมูลงานก่อสร้างกับทางราชการ เมื่อประมูลงานได้แล้ว ผู้ร้องก็เป็นผู้ดำเนินการแต่ผู้เดียวมาโดยตลอด เห็นว่า แม้ผู้ร้องจะนำสืบฟังได้ว่า กิจการรับเหมารายนี้เป็นของผู้ร้อง
จำเลยเป็นเพียงตัวแทนของผู้ร้องเท่านั้น แต่ผู้ร้องก็ไม่อาจทำให้สิทธิของโจทก์ซึ่งเป็นบุคคลภายนอกที่มีต่อตัวแทนเสียไปตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๘๐๖ดังนั้น เมื่อผู้ร้องไม่ได้นำสืบให้เห็นว่าโจทก์รู้อยู่ก่อนแล้วว่าจำเลยเป็นเพียงตัวแทนของผู้ร้อง ผู้ร้องจะร้องขัดทรัพย์เพื่อให้เป็นที่เสียหายแก่โจทก์ย่อมไม่ได้ตามนัยกฎหมายดังกล่าวแล้ว
ผลคำพิพากษา
พิพากษายืน.
