Loading...
กฎหมาย กฎหมาย
Secondary Logo Secondary Logo
กฎหมาย กฎหมาย
กฎหมาย กฎหมาย
หน้าแรก
ปรึกษาทนายความที่ออนไลน์ตอนนี้ ทนายความทั้งหมด
คดีแพ่ง ธุรกิจ และทรัพย์สิน คดีแพ่งทั่วไปและสัญญา หนี้สิน บัตรเครดิต และบังคับคดี คดีที่ดินและอสังหาริมทรัพย์ คดีละเมิดและเรียกค่าเสียหาย คดีหุ้นส่วนและบริษัท คดีธุรกิจและการค้า คดีลิขสิทธิ์และเครื่องหมายการค้า คดีล้มละลายและฟื้นฟูกิจการ คดีคุ้มครองผู้บริโภค คดีอาญา ทุจริต และฟอกเงิน คดีอาญาทั่วไป คดีอาญาทุจริตและประพฤติมิชอบ คดี ป.ป.ช. และ ป.ป.ท. คดีผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง คดีฟอกเงินและยึดทรัพย์ คดียาเสพติด คดีเด็กและเยาวชน คดีครอบครัวและมรดก คดีหย่า อำนาจปกครองบุตร (คนไทย) คดีหย่า อำนาจปกครองบุตร (คู่สมรสต่างประเทศ) คดีมรดก พินัยกรรม และทรัพย์สิน คดีครอบครัวและมรดก (ทั่วไป) คดีไซเบอร์และออนไลน์ คดีฉ้อโกงออนไลน์และหลอกโอนเงิน คดีหมิ่นประมาทออนไลน์และโซเชียล คดี พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์และอาชญากรรมไซเบอร์ คดีออนไลน์และเทคโนโลยี (ทั่วไป) คดีแรงงาน จราจร และปกครอง คดีแรงงานและการเลิกจ้าง คดีจราจรและอุบัติเหตุรถชน คดีปกครอง วินัยข้าราชการและรัฐวิสาหกิจ คดีเฉพาะทางและระหว่างประเทศ คดีทางการแพทย์และสาธารณสุข คดีบัญชีและภาษีอากร คดีขนส่งทางทะเลและการค้าระหว่างประเทศ คดีประกันภัยและสินไหมทดแทน คดีคนต่างด้าว วีซ่า และใบอนุญาตทำงาน
ให้แพลตฟอร์มเลือกทนายให้ สมัครเป็นทนายความ
Secondary Logo Secondary Logo
ลืมรหัสผ่าน?
สลับบัญชีตัวอย่าง โหมดสาธิต · ไม่ต้องใช้รหัสผ่าน

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3028/2543

พ.ศ. 2543 ศาลฎีกา

ย่อหลักกฎหมาย

โจทก์ฟ้องว่าโจทก์ทั้งสี่เป็นทายาทของ ป. ผู้ถือกรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทเรียกร้องให้จำเลยทั้งสี่ซึ่งยึดถือโฉนดและครอบครองที่ดินพิพาทแบ่งที่ดินพิพาทให้จำเลยทั้งสี่ต่อสู้ว่าที่ดินพิพาทเป็นมรดกตกแก่จำเลยทั้งสี่และ ป. โดย ป.มีส่วนได้รับไม่ถึงตามฟ้อง ถือว่าโจทก์ทั้งสี่และจำเลยทั้งสี่เป็นเจ้าของร่วมกัน ประเด็นพิพาทมีเพียงว่าโจทก์ทั้งสี่มีสิทธิในที่ดินพิพาทมากน้อยเพียงใด การที่จำเลยที่ 4 ต่อสู้ว่าฟ้องขาดอายุความมรดกเท่ากับต่อสู้ว่าโจทก์ทั้งสี่ไม่มีสิทธิได้รับส่วนแบ่งเลยและฟ้องแย้งว่าตนได้กรรมสิทธิ์ที่ดินส่วนที่ตนครอบครองโดยการครอบครองปรปักษ์ นอกจากโต้แย้งสิทธิของโจทก์ทั้งสี่แล้วยังโต้แย้งสิทธิของจำเลยที่ 1 ถึงที่ 3 ด้วย ฟ้องแย้งของจำเลยที่ 4 จึงไม่เกี่ยวข้องกับฟ้องเดิมพอที่จะรวมการพิจารณาและชี้ขาดตัดสินเข้าด้วยกันได้

คำฟ้องและคำให้การ

โจทก์ทั้งสี่ฟ้องว่า โจทก์ที่ 1 เป็นภริยา และโจทก์ที่ 2 ถึงที่ 4 เป็นบุตรโดยชอบด้วยกฎหมายของนายประดิษฐ์ ศาลากิจ นายประดิษฐ์เป็นบุตรของนายชุน ศาลากิจ นายชุนมีบุตร 5 คน คือจำเลยที่ 1 นายประดิษฐ์ จำเลยที่ 2 ถึงที่ 4 นายชุนได้ทำพินัยกรรมยกที่ดินโฉนดเลขที่ 3259 ตำบลแคราย อำเภอกระทุ่มแบน จังหวัดสมุทรสาคร เนื้อที่ 7 ไร่ 3 งาน 96 ตารางวา ให้แก่นายประดิษฐ์ ต่อมาจำเลยที่ 4 ได้ฟ้องนายประดิษฐ์ต่อศาลชั้นต้นว่าพินัยกรรมปลอม คดีถึงที่สุดโดยศาลฎีกาวินิจฉัยว่า พินัยกรรมสมบูรณ์ตามคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 56/2531 หลังจากนั้นนายประดิษฐ์ได้ฟ้องขับไล่จำเลยที่ 3 และที่ 4 ออกจากที่ดินพิพาทต่อศาลชั้นต้นคดีถึงที่สุดโดยศาลฎีกาวินิจฉัยว่าที่ดินพิพาทเป็นมรดกของนางอู๊ด

ศาลากิจ ตกได้แก่ทายาทคือนายชุน นายประดิษฐ์ และจำเลยทั้งสี่ การที่นายชุนจดทะเบียนรับโอนกรรมสิทธิ์แต่ผู้เดียวนั้นเป็นการรับโอนกรรมสิทธิ์แทนทายาทอื่นด้วย นายชุนไม่มีสิทธิทำพินัยกรรมยกที่ดินส่วนของจำเลยที่ 3 และที่ 4 ให้แก่นายประดิษฐ์ พิพากษาให้ยกฟ้องตามคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5642/2538 ดังนั้น นายประดิษฐ์จะได้รับมรดกในฐานะเป็นทายาทโดยธรรมนางอู๊ด และในฐานะผู้รับมรดกตามพินัยกรรมจากนายชุนเพียงเนื้อที่ 5 ไร่ 1 งาน 30 ตารางวา ส่วนที่เหลืออีก 2 ไร่ 2 งาน 66 ตารางวา จำเลยทั้งสี่จะได้รับในส่วนมรดกของนางอู๊ดภริยาของนายชุนเมื่อนายประดิษฐ์ถึงแก่ความตายโจทก์ทั้งสี่ในฐานะทายาทมีสิทธิได้รับมรดกของนายประดิษฐ์ตามจำนวนเนื้อที่ดิน 5 ไร่ 1 งาน 30 ตารางวา

โจทก์ทั้งสี่เคยขอให้จำเลยทั้งสี่ไปดำเนินการแบ่งที่ดินทางทิศตะวันตกให้โจทก์ทั้งสี่ แต่จำเลยทั้งสี่เพิกเฉย โดยจำเลยที่ 4เป็นผู้ถือโฉนดที่ดินไว้ ขอให้พิพากษาให้ที่ดินโฉนดเลขที่ 3259 ตำบลแครายอำเภอกระทุ่มแบน จังหวัดสมุทรสาคร เป็นของโจทก์ทั้งสี่เป็นจำนวนเนื้อที่ 5 ไร่ 1 งาน 30 ตารางวา และให้จำเลยที่ 4 ส่งมอบโฉนดที่ดินให้แก่โจทก์ทั้งสี่ให้จำเลยทั้งสี่จดทะเบียนแบ่งกรรมสิทธิ์รวมในที่ดินให้โจทก์ทั้งสี่ตามแผนที่เอกสารท้ายคำฟ้องหมายเลข 9 หากไม่ไปให้ถือเอาคำพิพากษาของศาลแทนการแสดงเจตนาของจำเลยทั้งสี่ หากแบ่งไม่ได้ให้ประมูลราคากันระหว่างโจทก์ทั้งสี่กับจำเลยทั้งสี่ หากไม่สามารถประมูลได้ ให้นำที่ดินออกขายทอดตลาดนำเงินมาแบ่งกันตามส่วนจำเลยที่ 1 ถึงที่ 3 ให้การว่า

เดิมที่ดินโฉนดเลขที่ 3259 เป็นส่วนหนึ่งของที่ดินโฉนดเลขที่ 1149 เนื้อที่ประมาณ 30 ไร่เศษ ซึ่งเป็นของนายหม้อ ต่อมานายหม้อได้ยกที่ดินให้แก่นางอู๊ด ศาลากิจ และนางมาก เกิดกรุง เมื่อนางอู๊ดถึงแก่ความตาย นายชุน ศาลากิจ ซึ่งเป็นสามีนางอู๊ดได้ไปขอรับมรดกในส่วนของนางอู๊ดและต่อมานายชุนได้ขอแบ่งแยกที่ดินออกเป็น 2 แปลงคือที่ดินพิพาทคดีนี้เนื้อที่ 7 ไร่ 3 งาน 96 ตารางวา และอีกแปลงหนึ่งเนื้อที่ 6 ไร่เศษ ดังนั้น ที่ดินพิพาทจึงเป็นสินส่วนตัวของนางอู๊ด เมื่อนางอู๊ดถึงแก่ความตายจึงตกแก่ทายาทได้แก่ นายชุนนายประดิษฐ์และจำเลยทั้งสี่โดยแบ่งออกเป็น 6 ส่วน ทายาททุกคนได้คนละ 1 ส่วนจำนวนเนื้อที่คนละ1 ไร่ 1 งาน 32 6/10 ตารางวา

นายชุนก็มีสิทธิได้รับมรดกที่ดินแปลงพิพาทเพียง 1 ไร่ 1 งาน 32 6/10 ตารางวา ฉะนั้น นายชุนจึงไม่มีสิทธิทำพินัยกรรมยกที่ดินพิพาทให้แก่นายประดิษฐ์สามีโจทก์ที่ 1 เกินกว่าจำนวนเนื้อที่ 1 ไร่1 งาน 32 6/10 ตารางวา รวมที่ดินพิพาทที่นายประดิษฐ์จะได้รับทั้งสิ้นจำนวน 2 ไร่ 2 งาน 65 2/10 ตารางวา เมื่อนายประดิษฐ์ถึงแก่ความตายโจทก์ทั้งสี่ในฐานะทายาทของนายประดิษฐ์จึงมีสิทธิได้รับมรดกส่วนของนายประดิษฐ์เป็นจำนวนเนื้อที่ 2 ไร่ 2 งาน 65 2/10 ตารางวา เท่านั้น ขอให้ยกฟ้องจำเลยที่ 4 ให้การและฟ้องแย้งว่า ที่ดินโฉนดเลขที่ 3259 เนื้อที่ 7 ไร่3 งาน 96 ตารางวา เป็นมรดกของนางอู๊ดซึ่งตกเป็นของทายาท อันได้แก่นายชุน นายประดิษฐ์สามีโจทก์ที่ 1 และจำเลยที่ 1 ถึงที่ 4 รวม 6 คน คนละเท่า

ๆ กัน คือ 1 ไร่ 1 งาน 32 4/6 ตารางวา ก่อนนายชุนถึงแก่ความตาย นายชุนได้ทำพินัยกรรมยกที่ดินทั้งแปลงตามที่ดินโฉนดเลขที่ 3259 ให้นายประดิษฐ์ ความจริงนายชุนมีสิทธิทำพินัยกรรมยกที่ดินเฉพาะส่วนของตนเนื้อที่ 1 ไร่ 1 งาน 32 4/6 ตารางวา เท่านั้น ต่อมาในปี 2512 จำเลยที่ 4 ผู้มีสิทธิได้รับมรดกของนางอู๊ดได้รับแบ่งที่ดินพิพาทจากนายชุน โดยนายชุนได้แบ่งที่ดินโฉนดเลขที่ 3259 จำนวน 2 ไร่ 2 งาน 54 ตารางวา ตามแผนที่พิพาทท้ายคำให้การหมายเลข 1 ให้จำเลยที่ 4 และจำเลยที่ 4 ได้ครอบครองโดยปลูกกล้วยไม้และปลูกบ้านพักตั้งแต่ปี 2512 ตลอดมาโดยความสงบและโดยเปิดเผยด้วยเจตนาเป็นเจ้าของจนถึงปัจจุบันเกินกว่า 10 ปีแล้ว จำเลยที่ 4 จึงได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินตามแผนที่เอกสารท้ายคำให้การหมายเลข 1โดย การครอบครองปรปักษ์

โจทก์ทั้งสี่ฟ้องคดีเกิน 1 ปี นับแต่นายประดิษฐ์ถึงแก่ความตาย คดีขาดอายุความ โจทก์ทั้งสี่จึงไม่มีอำนาจฟ้อง ฟ้องโจทก์ทั้งสี่เคลือบคลุม ขอให้ยกฟ้อง และขอให้ศาลพิพากษาว่าที่ดินพิพาทส่วนที่เป็นสีเหลืองตามเอกสารท้ายคำให้การหมายเลข 1 เนื้อที่ 2 ไร่ 2 งาน 54 ตารางวาเป็นกรรมสิทธิ์ของจำเลยที่ 4 ให้โจทก์ทั้งสี่ดำเนินการแบ่งแยกโฉนดและจดทะเบียนโอนกรรมสิทธิ์ที่ดินโฉนดเลขที่ 3259 เนื้อที่ 2 ไร่ 2 งาน 54 ตารางวา ใส่ชื่อจำเลยที่ 4ศาลชั้นต้นตรวจฟ้องแย้งของจำเลยที่ 4 แล้ว เห็นว่า ไม่เกี่ยวกับฟ้องเดิมจึงมีคำสั่งไม่รับฟ้องแย้งของจำเลยที่ 4จำเลยที่ 4 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 7 พิพากษายืนจำเลยที่ 4 ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า

"คดีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยที่ 4 ว่า คำฟ้องแย้งของจำเลยที่ 4 เกี่ยวข้องกับคำฟ้องเดิมหรือไม่ เห็นว่า ตามคำฟ้องโจทก์ทั้งสี่ไม่มีชื่อเป็นผู้ถือกรรมสิทธิ์ในที่ดินพิพาท เพียงแต่กล่าวอ้างว่าโจทก์ทั้งสี่มีสิทธิในที่ดินพิพาทในส่วนของนายประดิษฐ์ ศาลากิจ ซึ่งมีชื่อเป็นผู้ถือกรรมสิทธิ์โฉนดที่ดินพิพาทในฐานะทายาทของนายประดิษฐ์ เรียกร้องให้จำเลยทั้งสี่ซึ่งยึดถือโฉนดที่ดินและครอบครองที่ดินพิพาทแบ่งที่ดินพิพาทในส่วนของนายประดิษฐ์ให้จำนวน 5 ไร่ 1 งาน 30 ตารางวา

จำเลยทั้งสี่ให้การต่อสู้ว่าที่ดินพิพาทเป็นมรดกตกได้แก่จำเลยทั้งสี่และนายประดิษฐ์ นายประดิษฐ์มีส่วนได้รับเพียงไม่เกิน 2 ไร่ 2 งาน 65 2/10 ตารางวา ตามคำฟ้องและคำให้การแสดงว่าผู้มีส่วนเป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาท มิใช่มีเพียงโจทก์ทั้งสี่แต่ยังมีส่วนเป็นของจำเลยทั้งสี่ด้วยเช่นกัน ทั้งที่ดินพิพาทยังมิได้มีการแบ่งแยกเป็นส่วนสัด ย่อมถือว่าโจทก์ทั้งสี่และจำเลยทั้งสี่เป็นเจ้าของร่วมกันประเด็นที่พิพาทกันในคดีจึงมีอยู่เพียงว่า โจทก์ทั้งสี่มีสิทธิในที่ดินพิพาทมากน้อยเพียงใด การที่จำเลยที่ 4 ให้การต่อสู้ว่า คำฟ้องโจทก์ทั้งสี่ขาดอายุความมรดก เท่ากับต่อสู้ว่าโจทก์ทั้งสี่ไม่มีสิทธิได้รับส่วนแบ่งในที่ดินพิพาทเลย และฟ้องแย้งโจทก์ทั้งสี่ว่าจำเลยที่ 4 ได้ครอบครองที่ดินพิพาทจำนวน 2 ไร่ 2 งาน 54 ตารางวา

อย่างเป็นส่วนสัดโดยความสงบและโดยเปิดเผย ด้วยเจตนาเป็นเจ้าของเกินกว่า 10 ปี จึงได้กรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาท ส่วนที่จำเลยที่ 4 ครอบครองโดยการครอบครองปรปักษ์ขอให้ศาลพิพากษาว่าที่ดินพิพาทตามฟ้องแย้งเป็นกรรมสิทธิ์ของจำเลยที่ 4 นั้น นอกจากจะเป็นการโต้แย้งสิทธิของโจทก์ทั้งสี่แล้ว ยังเป็นการโต้แย้งสิทธิของจำเลยที่ 1 ที่ 2 และที่ 3 จำเลยที่ 4 จึงไม่อาจใช้สิทธิทางศาลด้วยวิธีการยื่นฟ้องแย้งโจทก์ทั้งสี่เข้ามาในคดีนี้ได้ ถือได้ว่าคำฟ้องแย้งของจำเลยที่ 4 และคำฟ้องเดิมไม่เกี่ยวข้องกันพอที่จะรวมการพิจารณาและชี้ขาดตัดสินเข้าด้วยกันได้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 177 วรรคสามและมาตรา 179 วรรคท้าย ที่ศาลอุทธรณ์ภาค 7 ไม่รับฟ้องแย้งของจำเลยที่ 4 นั้น ชอบแล้ว ฎีกาของจำเลยที่ 4 ฟังไม่ขึ้น"

ผลคำพิพากษา

พิพากษายืน

ข้อมูลคดี

องค์คณะผู้พิพากษา
สุวัฒน์ วรรธนะหทัย · มงคล คุปต์กาญจนากุล · ธีรศักดิ์ เตียวัฒนานนท์
แหล่งที่มา
สำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนก
สืบค้นที่ศาลฎีกา
มีเรื่องคล้ายคดีนี้?
เล่าเรื่องของคุณให้ระบบประเมินเบื้องต้นฟรี หรือปรึกษาทนายความที่ดูข้อเท็จจริงของคุณโดยตรง

ข้อมูลคำพิพากษาเพื่อการค้นคว้า ข้อเท็จจริงของแต่ละคดีแตกต่างกัน ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับเรื่องของคุณ ฉบับที่ใช้อ้างอิงคือฉบับของศาลฎีกา

ติดต่อเรา
เลือกช่องทางที่ต้องการ

ยินดีต้อนรับ 👋
กรอกข้อมูลเพื่อให้เจ้าหน้าที่ติดต่อกลับได้