Loading...
กฎหมาย กฎหมาย
Secondary Logo Secondary Logo
กฎหมาย กฎหมาย
กฎหมาย กฎหมาย
หน้าแรก
ปรึกษาทนายความที่ออนไลน์ตอนนี้ ทนายความทั้งหมด
คดีแพ่ง ธุรกิจ และทรัพย์สิน คดีแพ่งทั่วไปและสัญญา หนี้สิน บัตรเครดิต และบังคับคดี คดีที่ดินและอสังหาริมทรัพย์ คดีละเมิดและเรียกค่าเสียหาย คดีหุ้นส่วนและบริษัท คดีธุรกิจและการค้า คดีลิขสิทธิ์และเครื่องหมายการค้า คดีล้มละลายและฟื้นฟูกิจการ คดีคุ้มครองผู้บริโภค คดีอาญา ทุจริต และฟอกเงิน คดีอาญาทั่วไป คดีอาญาทุจริตและประพฤติมิชอบ คดี ป.ป.ช. และ ป.ป.ท. คดีผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง คดีฟอกเงินและยึดทรัพย์ คดียาเสพติด คดีเด็กและเยาวชน คดีครอบครัวและมรดก คดีหย่า อำนาจปกครองบุตร (คนไทย) คดีหย่า อำนาจปกครองบุตร (คู่สมรสต่างประเทศ) คดีมรดก พินัยกรรม และทรัพย์สิน คดีครอบครัวและมรดก (ทั่วไป) คดีไซเบอร์และออนไลน์ คดีฉ้อโกงออนไลน์และหลอกโอนเงิน คดีหมิ่นประมาทออนไลน์และโซเชียล คดี พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์และอาชญากรรมไซเบอร์ คดีออนไลน์และเทคโนโลยี (ทั่วไป) คดีแรงงาน จราจร และปกครอง คดีแรงงานและการเลิกจ้าง คดีจราจรและอุบัติเหตุรถชน คดีปกครอง วินัยข้าราชการและรัฐวิสาหกิจ คดีเฉพาะทางและระหว่างประเทศ คดีทางการแพทย์และสาธารณสุข คดีบัญชีและภาษีอากร คดีขนส่งทางทะเลและการค้าระหว่างประเทศ คดีประกันภัยและสินไหมทดแทน คดีคนต่างด้าว วีซ่า และใบอนุญาตทำงาน
ให้แพลตฟอร์มเลือกทนายให้ สมัครเป็นทนายความ
Secondary Logo Secondary Logo
ลืมรหัสผ่าน?
สลับบัญชีตัวอย่าง โหมดสาธิต · ไม่ต้องใช้รหัสผ่าน

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2490/2519

พ.ศ. 2519 ศาลฎีกา

ย่อหลักกฎหมาย

ประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ 103 เป็นกฎหมายพิเศษได้แสดงเจตนารมณ์ไว้ในเบื้องต้นว่า เพื่อให้การใช้แรงงานเป็นไปโดยเหมาะสมและแก้ไขข้อขัดแย้งระหว่างนายจ้างกับลูกจ้างให้เป็นไปโดย วิธีปรองดองและเป็นธรรมข้อ 4(4) ให้มีคณะกรรมการแรงงานสัมพันธ์เพื่อทำหน้าที่ชี้ขาดข้อพิพาทแรงงาน และวินิจฉัยชี้ขาดการกระทำซึ่งกระทรวงมหาดไทยจะได้กำหนดว่าเป็นการกระทำอันไม่เป็นธรรม และตามประกาศกระทรวงมหาดไทยเรื่องการแรงงานสัมพันธ์ฯ "ข้อพิพาทแรงงาน" หมายความว่าข้อขัดแย้งระหว่างนายจ้างกับลูกจ้างเกี่ยวกับสภาพการจ้าง "สภาพการจ้าง" หมายความว่า เงื่อนไขการจ้างหรือการทำงาน กำหนดวันและเวลาทำงาน ค่าจ้าง สวัสดิการ การเลิกจ้าง หรือประโยชน์อื่นของนายจ้างหรือลูกจ้างอันเกี่ยวกับการจ้างหรือการทำงาน ดังนั้น เมื่อลูกจ้างขอขึ้นเงินเดือนร้อยละ 10 โจทก์ซึ่งเป็นนายจ้างขอขึ้นให้ร้อยละ 7 จึงมีข้อพิพาทแรงงานเกิดขึ้นซึ่งคณะกรรมการแรงงานสัมพันธ์ย่อมมีอำนาจชี้ขาดได้ แม้ตามสัญญาแรงงานระหว่างโจทก์กับลูกจ้างมิได้มีข้อสัญญาไว้ว่าโจทก์จะต้องขึ้นเงินเดือนให้แก่ลูกจ้างทุกระยะเท่าใดและอัตราเท่าใด ก็มิได้หมายความว่าจะมีการเปลี่ยนแปลงค่าจ้างไม่ได้ ทั้งตามประกาศกระทรวงมหาดไทยเรื่องการแรงงานสัมพันธ์ฯ ข้อ 4 มีความว่า เมื่อนายจ้างลูกจ้างประสงค์จะให้แก้ไขเพิ่มเติมสภาพการจ้างก็ให้แจ้งแก่อีกฝ่ายหนึ่ง แสดงว่าสภาพการจ้างย่อมเปลี่ยนแปลงได้ ทั้งการที่โจทก์เสนอขอขึ้นค่าจ้างให้ร้อยละ 7 ก็แสดงว่าโจทก์พร้อมที่จะเปลี่ยนสภาพการจ้างเหมือนกัน การที่จำเลยซึ่งเป็นคณะกรรมการแรงงานสัมพันธ์ชี้ขาดและสั่งให้โจทก์ขึ้นเงินเดือนลูกจ้างเพิ่มขึ้นจากที่โจทก์เสนออีกร้อยละ 1 เป็นร้อยละ 8 จึงหาเป็นการฝ่าฝืนกฎหมายไม่ การจัดหาบ้านพักให้ลูกจ้าง หรือจ่ายเงินค่าเช่าบ้านให้ลูกจ้าง ถือได้ว่าเป็นสวัสดิการหรือประโยชน์อื่นของลูกจ้างอยู่ในความหมายของ "สภาพการจ้าง" เมื่อมีข้อพิพาทเกิดขึ้นย่อมถือว่าเป็นข้อพิพาทแรงงาน ซึ่งคณะกรรมการแรงงานสัมพันธ์มีอำนาจชี้ขาดได้ การที่จำเลยซึ่งเป็นคณะกรรมการแรงงานสัมพันธ์ได้นำสัญญาเช่าโรงกลั่นน้ำมันระหว่างโจทก์กับกระทรวงกลาโหม และการจ่ายค่าเช่าบ้านของบริษัทกลั่นน้ำมันแห่งอื่นมาพิจารณาด้วย ก็เพื่อประกอบดุลพินิจในการชี้ขาดข้อพิพาทแรงงานเท่านั้น ไม่มีเหตุที่จะกล่าวได้ว่า คำชี้ขาดของจำเลยไม่ชอบด้วยกฎหมาย

คำฟ้องและคำให้การ

โจทก์ฟ้องว่า คณะกรรมการแรงงานสัมพันธ์ได้มีคำชี้ขาดโดยจำเลยที่ ๑ ถึงที่ ๑๑ ลงนามในคำสั่งดังกล่าว ให้โจทก์จ่ายเงินเดือนประจำปี ๒๕๑๘ ให้ลูกจ้างในอัตราเฉลี่ยร้อยละ ๘ ของเงินเดือน และให้โจทก์จ่ายค่าเช่าบ้านให้ลูกจ้างในอัตราร้อยละ ๑๕ ของค่าจ้าง คำสั่งดังกล่าวไม่ชอบด้วยกฎหมาย ขอให้จำเลยออกคำสั่งเพิกถอนคำชี้ขาดดังกล่าว หากไม่ปฏิบัติตามขอให้ถือคำพิพากษาแทนการแสดงเจตนาของจำเลย

จำเลยให้การว่า คำชี้ขาดของคณะกรรมการแรงงานสัมพันธ์เป็นไปโดยชอบด้วยกฎหมาย

คำพิพากษาศาลล่าง

ศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง

โจทก์อุทธรณ์

ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน

ศาลฎีกาวินิจฉัย

โจทก์ฎีกา

ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ ๑๐๓ เป็นกฎหมายพิเศษ แสดงเจตนารมณ์ไว้ในเบื้องต้นว่า การให้ความคุ้มครองแรงงานแก่ลูกจ้างและการกำหนดความสัมพันธ์ระหว่างนายจ้างกับลูกจ้างเป็นสิ่งสำคัญสำหรับการสร้างสรรความเจริญก้าวหน้าของประเทศ สมควรปรับปรุงส่งเสริมให้สอดคล้องกับการพัฒนาทั้งในด้านเศรษฐกิจ สังคมและการเมืองของประเทศ เพื่อให้การใช้แรงงานเป็นไปโดยเหมาะสมและการแก้ไขข้อขัดแย้งระหว่างนายจ้างกับลูกจ้างได้เป็นไปโดยวิธีปรองดองและเป็นธรรมแก่ทุกฝ่าย ข้อ ๔ ของประกาศดังกล่าวให้กระทรวงมหาดไทยมีอำนาจกำหนดการแรงงานสัมพันธ์ดังต่อไปนี้ ฯลฯ (๔) ให้มีคณะกรรมการแรงงานสัมพันธ์เพื่อทำหน้าที่ชี้ขาดข้อพิพาทแรงงานและวินิจฉัยชี้ขาดการกระทำซึ่งกระทรวงมหาดไทยจะได้กำหนดว่าเป็นการกระทำอันไม่เป็นธรรม ตามประกาศกระทรวงมหาดไทยเรื่องการแรงงานสัมพันธ์

ลงวันที่ ๑๖ เมษายน ๒๕๑๕ ออกโดยอาศัยอำนาจตามความในข้อ ๔ และข้อ ๑๔ แห่งประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ ๑๐๓ "ข้อพิพาทแรงงาน" หมายความว่า ข้อขัดแย้งระหว่างนายจ้างกับลูกจ้างเกี่ยวกับสภาพการจ้าง "สภาพการจ้าง" หมายความว่า เงื่อนไขการจ้างหรือการทำงานกำหนดวันและเวลาทำงาน ค่าจ้าง สวัสดิการ การเลิกจ้างหรือประโยชน์อื่นของนายจ้างหรือลูกจ้างอันเกี่ยวกับการจ้างหรือการทำงาน บทกฎหมายมีอยู่ดังกล่าว และโจทก์รับว่าการที่จำเลยชี้ขาดข้อพิพาทแรงงานรายนี้นั้น ลูกจ้างขอขึ้นเงินเดือนร้อยละ ๑๐ โจทก์เสนอขอขึ้นให้ร้อยละ ๗ และจำเลยชี้ขาดให้ร้อยละ ๘ เมื่อมีข้อพิพาทแรงงานเกิดขึ้นเช่นนี้ จำเลยซึ่งเป็นคณะกรรมการแรงงานสัมพันธ์ย่อมมีอำนาจชี้ขาดได้

แม้จำเลยจะรับว่าตามสัญญาจ้างแรงงานระหว่างโจทก์กับลูกจ้างของโจทก์มิได้มีข้อสัญญาไว้ว่า โจทก์จะต้องขึ้นเงินเดือนให้แก่ลูกจ้างทุกระยะเท่าใด และอัตราเท่าใด ก็ไม่หมายความว่าจะมีการเปลี่ยนแปลงแก้ไขค่าจ้างไม่ได้ ทั้งประกาศกระทรวงมหาดไทยเรื่องการแรงงานสัมพันธ์ดังกล่าวข้างต้นข้อ ๔ มีความว่า "เมื่อนายจ้างหรือลูกจ้างประสงค์จะเรียกร้องให้แก้ไขเพิ่มเติมข้อตกลงหรือกำหนดข้อตกลงใหม่เกี่ยวกับสภาพการจ้างในทางที่จะเป็นประโยชน์แก่ฝ่ายที่เรียกร้อง ให้แจ้งข้อเรียกร้องให้อีกฝ่ายหนึ่งทราบ" แสดงว่าสภาพการจ้างย่อมเปลี่ยนแปลงได้ การที่โจทก์เสนอขอขึ้นค่าจ้างให้ร้อยละ ๗ ก็เป็นการยอมรับว่าโจทก์เองก็พร้อมที่จะเปลี่ยนสภาพการจ้างเหมือนกัน เป็นแต่ไม่อาจตกลงกับลูกจ้างในเรื่องจำนวนค่าจ้างที่จะขึ้น

การที่จำเลยชี้ขาดและสั่งให้โจทก์ขึ้นเงินเดือนลูกจ้างเพิ่มขึ้นจากที่โจทก์เสนออีกร้อยละ ๑ เป็นร้อยละ ๘ จึงหาเป็นการฝ่าฝืนกฎหมายที่โจทก์อ้างไม่ และกรณีนี้มิใช่จะปรับด้วยประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ ๑๐๓ ข้อ ๒ ตามที่โจทก์ฎีกา ข้อต่อมาโจทก์ฎีกาว่า โจทก์มิได้ผิดสัญญาเช่าโรงกลั่นน้ำมันของกระทรวงกลาโหมในเรื่องการสร้างบ้านพักและสัญญาจ้างมิได้ระบุว่าโจทก์จะต้องสร้างบ้านพักให้แก่ลูกจ้างของโจทก์ ทั้งโรงกลั่นน้ำมันก็ตั้งอยู่ในกรุงเทพมหานคร การที่จำเลยชี้ขาดให้โจทก์ต้องจ่ายค่าเช่าบ้านให้แก่ลูกจ้างของโจทก์ในอัตราร้อยละ ๑๕ ของเงินเดือนจึงไม่ชอบด้วยกฎหมาย

ศาลฎีกาเห็นว่า การจัดหาบ้านพักให้ลูกจ้างหรือจ่ายเงินค่าเช่าบ้านให้ลูกจ้างถือได้ว่าเป็นสวัสดิการหรือประโยชน์อื่นของลูกจ้างอันอยู่ในความหมายของคำว่า "สภาพการจ้าง" ดังกล่าวข้างต้น เมื่อมีข้อพิพาทเกิดขึ้นในเรื่องนี้ย่อมถือว่าเป็นข้อพิพาทแรงงานอันจำเลยซึ่งเป็นคณะกรรมการแรงงานสัมพันธ์มีอำนาจชี้ขาดได้ การที่จำเลยพิจารณาสัญญาเช่าโรงกลั่นน้ำมันระหว่างโจทก์ผู้เป็นนายจ้างกับกระทรวงกลาโหมก็ดี พิจารณาการจ่ายค่าเช่าบ้านของบริษัทเอสโซ่สแตนดาร์ด (ประเทศไทย) จำกัด ก็ดี ก็เพื่อประกอบดุลพินิจการชี้ขาดข้อพิพาทแรงงาน ไม่มีเหตุอันจะพึงกล่าวได้ว่า คำชี้ขาดของจำเลยไม่ชอบด้วยกฎหมาย ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น

ผลคำพิพากษา

พิพากษายืน.

ข้อมูลคดี

องค์คณะผู้พิพากษา
จันทร์ ระรวยทรง · กฤษณ์ โสภิตกุล · ชุบ วีระเวคิน
ศาลล่าง
ศาลแพ่ง - นายสมบูรณ์ บุญภินนท์
ศาลอุทธรณ์ - นายวัฒน์ ผดุงจิตร
แหล่งที่มา
กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนก
สืบค้นที่ศาลฎีกา
มีเรื่องคล้ายคดีนี้?
เล่าเรื่องของคุณให้ระบบประเมินเบื้องต้นฟรี หรือปรึกษาทนายความที่ดูข้อเท็จจริงของคุณโดยตรง

ข้อมูลคำพิพากษาเพื่อการค้นคว้า ข้อเท็จจริงของแต่ละคดีแตกต่างกัน ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับเรื่องของคุณ ฉบับที่ใช้อ้างอิงคือฉบับของศาลฎีกา

ติดต่อเรา
เลือกช่องทางที่ต้องการ

ยินดีต้อนรับ 👋
กรอกข้อมูลเพื่อให้เจ้าหน้าที่ติดต่อกลับได้