คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2326/2523

ย่อหลักกฎหมาย

กรณีเรียกคืนทรัพย์ที่มีผู้ซื้อโดยสุจริตในท้องตลาดหรือจากพ่อค้าซึ่งขายของชนิดนั้น มิได้มีบทบัญญัติเรื่องอายุความไว้โดยเฉพาะจึงต้องอาศัยอายุความตามหลักทั่วไป คือมีกำหนดสิบปีโจทก์ฟ้องให้จำเลยส่งมอบรถยนต์ซึ่งโจทก์ซื้อจากร้านซื้อขายแลกเปลี่ยนรถยนต์โดยสุจริต คืนหรือใช้ราคาให้โจทก์ ศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับ ให้จำเลยใช้ราคารถยนต์ จำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "จำเลยฎีกาประการที่สองว่า ที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่าคดีของโจทก์ยังไม่ขาดอายุความตามนัยแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 164 นั้น จำเลยไม่เห็นพ้องด้วย ต้องปรับตามบทบัญญัติมาตรา 1375 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ซึ่งบังคับไว้ให้ต้องฟ้องเรียกร้องภายในหนึ่งปีนับแต่วันที่ถูกแย่งการครอบครอง เห็นว่า เรื่องนี้เป็นเรื่องที่ซื้อทรัพย์สินมาโดยสุจริตในท้องตลาดหรือจากพ่อค้าซึ่งขายของชนิดนั้นตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1332 ซึ่งมิได้มีบทบัญญัติเรื่องอายุความเอาไว้โดยเฉพาะ ดังนั้น ต้องอาศัยอายุความตามหลักทั่วไปคือมีกำหนดสิบปีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 164 ฟ้องของโจทก์จึงไม่ขาดอายุความ"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2326/2523บริษัทสยามเครดิต จำกัดโจทก์บริษัทประกันคุ้มภัย จำกัดจำเลย ป.พ.พ. ม. 1332, ม. 164กรณีเรียกคืนทรัพย์ที่มีผู้ซื้อโดยสุจริตในท้องตลาดหรือจากพ่อค้าซึ่งขายของชนิดนั้น มิได้มีบทบัญญัติเรื่องอายุความไว้โดยเฉพาะจึงต้องอาศัยอายุความตามหลักทั่วไป คือมีกำหนดสิบปีโจทก์ฟ้องให้จำเลยส่งมอบรถยนต์ซึ่งโจทก์ซื้อจากร้านซื้อขายแลกเปลี่ยนรถยนต์โดยสุจริต คืนหรือใช้ราคาให้โจทก์ ศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับ ให้จำเลยใช้ราคารถยนต์ จำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "จำเลยฎีกาประการที่สองว่า ที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่าคดีของโจทก์ยังไม่ขาดอายุความตามนัยแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 164 นั้น จำเลยไม่เห็นพ้องด้วย ต้องปรับตามบทบัญญัติมาตรา 1375 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ซึ่งบังคับไว้ให้ต้องฟ้องเรียกร้องภายในหนึ่งปีนับแต่วันที่ถูกแย่งการครอบครอง เห็นว่า เรื่องนี้เป็นเรื่องที่ซื้อทรัพย์สินมาโดยสุจริตในท้องตลาดหรือจากพ่อค้าซึ่งขายของชนิดนั้นตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1332 ซึ่งมิได้มีบทบัญญัติเรื่องอายุความเอาไว้โดยเฉพาะ ดังนั้น ต้องอาศัยอายุความตามหลักทั่วไปคือมีกำหนดสิบปีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 164 ฟ้องของโจทก์จึงไม่ขาดอายุความ"พิพากษายืน(วิถี ปานะบุตร-อำนัคฆ์ คล้ายสังข์-ไพบูลย์ เพียรรู้จบ)แหล่งที่มาเนติบัณฑิตยสภาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุมาตรา 164 ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ เป็นอายุความใช้สิทธิเรียกร้องเป็นเรื่องกฎหมายลักษณะหนี้ มาตรา 1332 เรียกทรัพย์คืนได้หรือไม่ เป็นเรื่องกรรมสิทธิ์ในกฎหมายลักษณะทรัพย์ ตราบใดที่กรรมสิทธิ์ในทรัพย์ยังไม่มีใครอื่นได้ไป เจ้าของก็ยังมีสิทธิติดตามเอาคืนได้อยู่ตลอดเวลาไม่มีอายุความ หากเป็นละเมิด ก็เป็นละเมิดวันแล้ววันเล่าจนกว่ากรรมสิทธิ์สูญสิ้นไปเพราะถูกแย่งโดยครอบครองปรปักษ์ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1382, 1383 ซึ่งจะย้อนต้นไปถึงเวลาแรกแย่งการครอบครอง ตามมาตรา 1386, 182 กรณีตามมาตรา 1332 ถ้าครบ 5 ปี กรรมสิทธิ์ก็หมดไปตามมาตรา 1382 ไม่ใช่อายุความ 10 ปีตามมาตรา 164 กรณีตามมาตรา 1299, 1300, 1302 ก็ทำนองเดียวกัน จิตติคำพิพากษา: