คำฟ้องและคำให้การ
คดีได้ความว่า จำเลยทั้ง ๓ เป็นเจ้าของที่พิพาทร่วมกับผู้อื่นอีก ๔ คน รวมเป็น ๗ คน เจ้าของร่วม ๖ คนได้ทำหนังสือสัญญาขายที่ดินแปลงนี้ เฉพาะส่วนของตนไว้กับโจทก์ ณ หอทะเบียนที่ดิน เจ้าของร่วมอีกคนหนึ่งได้ให้ความยินยอมไม่คัดค้าน การทำนิติกรรมขายฝากรายนี้ ต่อมาจำเลยทั้งสามได้ทำหนังสือสัญญากับโจทก์อีกว่า ขอขายกรรมสิทธิที่ดิน ซึ่งเป็นส่วนของตนให้แก่โจทก์เป็นเงิน ๓,๐๐๐ บาท แล้วกลับบิดพริ้ว ไม่ยอมทำโอน โจทก์จึงฟ้องจำเลยทั้ง ๓ ให้โอนปลดเงื่อนไขการขายฝากเฉพาะส่วนของจำเลย
คำพิพากษาศาลล่าง
ศาลชั้นต้นเห็นว่า เวลาทำสัญญาขายฝากคงทำเฉพาะจำเลยเพียง ๓ คน เจ้าของร่วมอีก ๔ คนไม่ปรากฎว่า ได้รู้เห็นยินยอมด้วย จะบังคับให้โอนขายตามสัญญาไม่ได้เพราะขัดกับ ป.ม.แพ่งฯ มาตรา ๑๓๖๑ วรรค ๒ จึงพิพากษายกฟ้อง
โจทก์อุทธรณ์
ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน
ศาลฎีกาวินิจฉัย
โจทก์ฎีกาต่อมา
ศาลฎีกาเห็นว่า ตาม ป.ม.แพ่ง ฯ มาตรา ๑๓๖๑ วรรคต้น เจ้าของรวมคนหนึ่ง ๆ จะจำหน่ายส่วนของตน หรือจำนองหรือก่อให้เกิดภาระติดพันก็ได้ จำเลยในคดีนี้ก็ได้จำหน่ายขายที่ดินให้โจทก์ โดยระบุส่วนสัดของตนบอกจำนวนเนื้อที่อย่างชัดแจ้งจึงใช้ได้ และมีผลให้โจทก์เข้ารับกรรมสิทธิแทนจำเลย ส่วนมาตรา ๑๓๖๑ วรรค ๒ นั้น ท่านประสงค์ห้ามมิให้เจ้าของร่วมคนหนึ่ง จำหน่าย จำนำ แก่ตัวทรัพย์สินนั้น โดยไม่ได้รับความยอมแห่งเจ้าของร่วมทุกคน เพราะเป็นการทำลายสิทธิของเจ้าร่วมคนอื่นด้วย จึงจะเอามาปรับคดีนี้ไม่ได้
ผลคำพิพากษา
จึงพิพากษากลับศาลอุทธรณ์ ให้ปลดเงื่อนไขการไถ่ถอนการขายฝากที่พิพาทเฉพาะส่วนของจำเลยทั้ง ๓ ให้เป็นกรรมสิทธิของโจทก์
