Loading...
กฎหมาย กฎหมาย
Secondary Logo Secondary Logo
กฎหมาย กฎหมาย
กฎหมาย กฎหมาย
หน้าแรก
ปรึกษาทนายความที่ออนไลน์ตอนนี้ ทนายความทั้งหมด
คดีแพ่ง ธุรกิจ และทรัพย์สิน คดีแพ่งทั่วไปและสัญญา หนี้สิน บัตรเครดิต และบังคับคดี คดีที่ดินและอสังหาริมทรัพย์ คดีละเมิดและเรียกค่าเสียหาย คดีหุ้นส่วนและบริษัท คดีธุรกิจและการค้า คดีลิขสิทธิ์และเครื่องหมายการค้า คดีล้มละลายและฟื้นฟูกิจการ คดีคุ้มครองผู้บริโภค คดีอาญา ทุจริต และฟอกเงิน คดีอาญาทั่วไป คดีอาญาทุจริตและประพฤติมิชอบ คดี ป.ป.ช. และ ป.ป.ท. คดีผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง คดีฟอกเงินและยึดทรัพย์ คดียาเสพติด คดีเด็กและเยาวชน คดีครอบครัวและมรดก คดีหย่า อำนาจปกครองบุตร (คนไทย) คดีหย่า อำนาจปกครองบุตร (คู่สมรสต่างประเทศ) คดีมรดก พินัยกรรม และทรัพย์สิน คดีครอบครัวและมรดก (ทั่วไป) คดีไซเบอร์และออนไลน์ คดีฉ้อโกงออนไลน์และหลอกโอนเงิน คดีหมิ่นประมาทออนไลน์และโซเชียล คดี พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์และอาชญากรรมไซเบอร์ คดีออนไลน์และเทคโนโลยี (ทั่วไป) คดีแรงงาน จราจร และปกครอง คดีแรงงานและการเลิกจ้าง คดีจราจรและอุบัติเหตุรถชน คดีปกครอง วินัยข้าราชการและรัฐวิสาหกิจ คดีเฉพาะทางและระหว่างประเทศ คดีทางการแพทย์และสาธารณสุข คดีบัญชีและภาษีอากร คดีขนส่งทางทะเลและการค้าระหว่างประเทศ คดีประกันภัยและสินไหมทดแทน คดีคนต่างด้าว วีซ่า และใบอนุญาตทำงาน
ให้แพลตฟอร์มเลือกทนายให้ สมัครเป็นทนายความ
Secondary Logo Secondary Logo
ลืมรหัสผ่าน?
สลับบัญชีตัวอย่าง โหมดสาธิต · ไม่ต้องใช้รหัสผ่าน

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1614/2530

พ.ศ. 2530 ศาลฎีกา

ย่อหลักกฎหมาย

แม้การจ้างระหว่างโจทก์กับจำเลยที่ 1 เป็นสัญญาจ้างแรงงานตาม ป.พ.พ. ลักษณะ 6 จ้างแรงงานก็ตาม แต่ลักษณะและพฤติการณ์แห่งการจ้างดังกล่าวนั้นก็หาพ้นความหมายของคำว่า 'นายจ้างลูกจ้างลูกจ้างประจำ' ตามประกาศกระทรวงมหาดไทยเรื่องการคุ้มครองแรงงานลงวันที่ 16 เมษายน 2515 ข้อ 2 ไม่ แม้โจทก์เป็นชาวต่างประเทศแต่ได้ทำสัญญาจ้างแรงงานกับจำเลยที่ 1 ในประเทศไทย สถานประกอบการอยู่ในประเทศไทย มีข้อพิพาทแรงงานกันในประเทศไทยจึงชอบที่จะฟ้องร้องและบังคับกันได้ตามประมวลกฎหมายไทยทุกฉบับที่เกี่ยวข้องเมื่อประเทศไทยประกาศใช้กฎหมายคุ้มครองแรงงานเป็นการเฉพาะอยู่แล้วการจะหวนกลับไปใช้ ป.พ.พ. อันเป็นกฎหมายทั่วไปแต่ฉบับเดียวหาชอบไม่.(ที่มา-ส่งเสริมฯ)

คำฟ้องและคำให้การ

โจทก์ฟ้องว่า จำเลยทั้งสองได้จ้างโจทก์เป็นลูกจ้างประจำในตำแหน่งผู้จัดการแผนก อัตราเงินเดือนเดือนสุดท้าย 27,643 บาท และค่าใช้จ่ายประจำอีกเดือนละ 35,000 บาท จำเลยทั้งสองไม่ได้ชำระค่าจ้างและค่าใช้จ่ายดังกล่าวให้โจทก์โดยจงใจและไม่มีเหตุอันสมควร รวมเงินทั้งสองประเภทเป็นจำนวน 311,168.70 บาท เมื่อคิดเงินเพิ่มและดอกเบี้ยตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องการคุ้มครองแรงงาน ข้อ 31 ในอัตราร้อยละสิบห้าถึงวันฟ้อง เป็นเงินเพิ่มและดอกเบี้ย 565,778.70 บาท ซึ่งคิดรวมค่าจ้าง ค่าใช้จ่ายเงินเพิ่มและดอกเบี้ยถึงวันฟ้องแล้ว รวมเป็นเงิน 867,946 บาทการที่จำเลยทั้งสองไม่จ่ายค่าจ้างแก่โจทก์โดยจงใจและไม่มีเหตุอันสมควร เป็นเหตุบีบบังคับให้โจทก์ต้องพ้นสภาพการเป็นลูกจ้างของจำเลยทั้งสอง

อันถือเป็นการเลิกจ้าง โจทก์มีสิทธิได้รับค่าชดเชย 90 วัน เป็นเงิน 188,176 บาท แต่จำเลยทั้งสองให้จ่ายให้ โจทก์ทวงถามค่าจ้างและค่าชดเชยแล้ว จำเลยทั้งสองไม่ชำระ จึงขอให้ศาลบังคับจำเลยทั้งสองจ่ายค่าจ้าง 876,946 บาทและค่าชดเชย 188,176 บาท แก่โจทก์ จำเลยที่ 1 ให้การว่า จำเลยที่ 1 มิได้จ้างโจทก์ในตำแหน่งอัตราค่าจ้างและค่าใช้จ่ายตามคำฟ้อง ความจริงจำเลยที่ 1 จ้างโจทก์เป็นผู้จัดการโครงการพิเศษงานด้านการตลาดหาลูกค้า เพื่อให้โจทก์ทำงานแก่จำเลยที่ 1 ได้อย่างเต็มที่ จำเลยที่ 1 จึงให้ค่าเช่าบ้านแก่โจทก์ไม่เกินเดือนละ 20,000 บาท และให้ค่าเลี้ยงรับรอง หรือค่ากิจกรรมบันเทิงแก่ลูกค้าตามที่จ่ายจริงไม่เกินเดือนละ 15,000 บาท

เพราะฉะนั้น เงินจำนวน 35,000 บาทจึงเป็นผลประโยชน์และสิทธิที่จำเลยที่ 1 ให้แก่โจทก์มิใช่เป็นค่าจ้างตามกฎหมายคุ้มครองแรงงาน หลังจากทำงานแล้ว โจทก์ทำงานไม่ได้ผลตามที่โจทก์รับรองไว้ ทำให้จำเลยที่ 1 ต้องขาดทุนตลอดมา นอกจากนั้นโจทก์ใช้จ่ายค่าเลี้ยงรับรองหรือค่ากิจกรรมบันเทิงไม่ตรงต่อความจริง เบิกจ่ายสูงกว่าความเป็นจริง และเบิกจ่ายที่ไม่มีอยู่จริงเป็นการแสวงผลประโยชน์โดยมิชอบ มีเจตนาทุจริต ซึ่งจำเลยที่ 1 ได้ชี้แจงความดังกล่าวแก่โจทก์แล้ว โจทก์ไม่พอใจจึงไม่ทำงานให้เป็นไปตามข้อตกลงทำงานไม่เต็มตามความสามารถโดยจงใจ เป็นเหตุให้จำเลยที่ 1 ได้รับความเสียหายในที่สุดโจทก์รับว่าไม่สามารถทำงานให้สมเจตนารมณ์ตามโครงการของจำเลยที่ 1 ได้ไม่ขอทำงานอีกต่อไป และได้ยื่นใบลาออกโดยสมัครใจต่อจำเลยที่ 1 ก่อนวันที่ 9 ธันวาคม 2528 จำเลยที่ 1 หาได้เลิกจ้างโจทก์ไม่

จำเลยที่ 1 ได้จ่ายค่าจ้างแก่โจทก์ครบถ้วนแล้ว ไม่ได้ค้างชำระค่าจ้างหรือค่าใช้จ่ายแต่ประการใด โจทก์ไม่มีสิทธิเรียกเงินจำนวน 311,164.70 บาท จำเลยที่ 1 ไม่ได้ผิดนัดโดยจงใจและไม่มีเหตุอันสมควรตามที่โจทก์ฟ้อง โจทก์จึงไม่มีสิทธิคิดเงินเพิ่มและดอกเบี้ยอัตราร้อยละสิบห้าเป็นจำนวนเงิน 565,778.70 บาท ตามคำฟ้อง หากศาลฟังว่าโจทก์มีสิทธิเรียกร้องค่าจ้างก็เรียกได้ไม่เกิน 27,692 บาท สำหรับค่าชดเชยนั้น เมื่อโจทก์ลาออกโดยสมัครใจจึงไม่มีสิทธิได้รับค่าชดเชย นอกจากนั้น จำเลยที่ 1 ยังตัดฟ้องว่า กฎหมายคุ้มครองแรงงานมีเจตนารมณ์ใช้บังคับระหว่างนายจ้างกับลูกจ้างผู้เป็นคนไทยด้วยกันเท่านั้น จึงได้กำหนดอัตราค่าจ้างขั้นต่ำไว้อันเป็นการตอบแทนการทำงานอย่างคนไทย

โจทก์เป็นชาวต่างประเทศซึ่งไม่สามารถกำหนดคุณวุฒิและความสามารถในการทำงาน มีค่าจ้างสูงกว่าปกติ กฎหมายคุ้มครองแรงงานไม่อาจคุ้มครองโจทก์ได้ โจทก์จึงไม่มีสิทธิฟ้องคดีนี้กรณีเป็นเรื่องของประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ว่าด้วยผิดสัญญาจ้าง ซึ่งโจทก์เป็นฝ่ายผิดสัญญาย่อมไม่มีสิทธิฟ้องคดีนี้ และยังตัดฟ้องอีกว่า โจทก์ไม่ได้บรรยายฟ้องให้ชัดเจนว่าค่าใช้จ่ายประจำมีค่าใช้จ่ายอะไรบ้าง เงินเพิ่มและดอกเบี้ยในอัตราร้อยละสิบห้านั้นเป็นเงินต้นจำนวนละเท่าใด โจทก์เพียงแต่แจ้งยอดเงิน311,168.70 บาท และยอดเงิน 565,778.70 บาท ถือได้ว่าโจทก์ไม่ได้บรรยายฟ้องให้แจ้งชัดซึ่งสภาพแห่งข้อหาและคำขอบังคับ เป็นคำฟ้องที่เคลือบคลุม ขอให้ยกฟ้อง

จำเลยที่ 2 ให้การว่า จำเลยที่ 2 ไม่ได้จ้างโจทก์เป็นลูกจ้างจำเลยที่ 1 กับจำเลยที่ 2 เป็นบริษัทในเครือเดียวกัน มีกรรมการบริหารชุดเดียวกัน มีวัตถุประสงค์เหมือนกัน แล้วยังประสบภาวะขาดทุนเหมือนกัน เป็นเหตุให้จำเลยทั้งสองต้องดำเนินกิจการช่วยเหลือกัน โจทก์ต้องทำงานประสานกับลูกจ้างของจำเลยที่ 2บางครั้งบางกรณี แต่ต้องถือว่าทำงานให้แก่จำเลยที่ 1 มิใช่ทำงานให้แก่จำเลยที่ 2 โจทก์จึงไม่มีสิทธิฟ้องเรียกเงินทุกจำนวนจากจำเลยที่ 2 ขอให้ยกฟ้อง

คำพิพากษาศาลล่าง

ศาลแรงงานกลางวินิจฉัยว่า การที่จำเลยที่ 1 ให้บุคคลภายนอกเช่ากิจการไปทั้งหมดตั้งแต่วันที่ 1 กันยายน 2528 การไม่มีงานให้โจทก์ทำอีก และไม่จ่ายค่าจ้างให้โจทก์อีก นอกจากเงินเดือนที่จ่ายเพิ่ม 1 เดือนนั้น ถือว่าจำเลยเลิกจ้างโจทก์ตามความหมายแห่งประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง การคุ้มครองแรงงาน ข้อ 46 แล้วนับแต่วันที่ 1 กันยายน 2528 และเป็นการเลิกจ้างโดยโจทก์ไม่มีความผิดตาม ข้อ 47 โจทก์จึงมีสิทธิได้รับค่าชดเชยโดยคิดจากค่าจ้าง 27,692 บาท เป็นฐานคำนวณสำหรับเงินเพิ่มและดอกเบี้ยนั้นศาลแรงงานวินิจฉัยว่า ค่าชดเชยไม่ใช่ค่าจ้าง ค่าล่วงเวลาและค่าทำงานในวันหยุด ตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องการคุ้มครองแรงงาน ข้อ 31 โจทก์ไม่มีสิทธิเรียกเงินเพิ่มและดอกเบี้ยในอัตราร้อยละสิบห้าตามคำฟ้องพิพากษาให้จำเลยที่ 1จ่ายค่าชดเชย 83,076 บาท แก่โจทก์ คำฟ้องและคำขออื่นนอกจากนี้ให้ยก จำเลยที่ 1 อุทธรณ์ต่อศาลฎีกา

ศาลฎีกาวินิจฉัย

ศาลฎีกาแผนกคดีแรงงานวินิจฉัยว่า 'จำเลยที่ 1 อุทธรณ์ว่าโจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องคดีนี้โดยยืนยันตามคำให้การว่าโจทก์เป็นชาวต่างประเทศ ได้รับค่าจ้างสูง มีการดำรงชีพและความเป็นอยู่แตกต่างจากคนไทย มีตำแหน่งเป็นผู้จัดการโครงการพิเศษได้รับค่าเช่าบ้าน ได้รับค่ากิจกรรมบันเทิงแก่ลูกค้า นอกจากนั้น จำเลยที่ 1 ยังอุทธรณ์ยกเหตุผลนอกเหนือจากคำให้การโดยอ้างสิทธิและผลประโยชน์อื่นของโจทก์ตามบันทึกการจ้างเอกสารหมาย ล.1 อีกว่าโจทก์มีรถยนต์ประจำตำแหน่งมีสิทธิเดินทางกลับประเทศสหรัฐอเมริกาได้ปีละหนึ่งครั้งโดยจำเลยที่ 1 เป็นผู้ออกค่าตั๋วโดยสารเครื่องบินไปกลับ ได้รับสวัสดิการด้านการแพทย์จำเลยที่ 1 มีสิทธิพิจารณาผลงานของโจทก์ซึ่งข้อเท็จจริงตามที่กล่าวข้างต้นแสดงให้เห็นว่าโจทก์และจำเลยที่ 1 มีเจตนาจ้างกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ หาอยู่ในบังคับของกฎหมายคุ้มครองแรงงานอันจะทำให้โจทก์มีอำนาจฟ้องคดีนี้ไม่

พิเคราะห์แล้ว เห็นว่า แม้การจ้างระหว่างโจทก์กับจำเลยที่ 1 เป็นสัญญาจ้างแรงงานตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ลักษณะ 6 จ้างแรงงาน ก็ตามแต่ลักษณะและพฤติการณ์แห่งการจ้างดังกล่าวนั้นก็หาพ้นความหมายของคำว่า 'นายจ้าง ลูกจ้าง ลูกจ้างประจำ' ตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง การคุ้มครองแรงงาน ลงวันที่ 16 เมษายน พ.ศ. 2515 ข้อ 2 ไม่ แม้โจทก์เป็นชาวต่างประเทศแต่ได้ทำสัญญาจ้างแรงงานกับจำเลยที่ 1 ในประเทศไทย สถานประกอบการอยู่ในประเทศไทย มีข้อพิพาทแรงงานกันในประเทศไทยจึงชอบที่จะฟ้องร้องและบังคับกันได้ตามประมวลกฎหมายไทยทุกฉบับที่เกี่ยวข้อง เมื่อประเทศไทยประกาศใช้กฎหมายคุ้มครองแรงงานเป็นการเฉพาะอยู่แล้ว ซึ่งจะหวนกลับไปใช้ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์อันเป็นกฎหมายทั่วไปแต่ฉบับเดียวหาชอบไม่ ข้ออุทธรณ์ของจำเลยที่ 1 ไม่มีเหตุผล และไม่มีกฎหมายสนับสนุน ที่โจทก์นำคดีมาฟ้องที่ศาลแรงงานกลางเป็นคดีนี้เป็นการใช้สิทธิที่ชอบแล้ว

โจทก์มีอำนาจฟ้องคดีนี้ จำเลยที่ 1 อุทธรณ์เป็นข้อต่อไปว่า คำฟ้องโจทก์เป็นฟ้องที่เคลือบคลุม ข้อนี้เห็นว่า โจทก์ได้บรรยายฟ้องแล้วว่า โจทก์ได้รับค่าจ้างอัตราสุดท้ายเดือนละเท่าใดได้รับค่าใช้จ่ายเดือนละเท่าใดค่าใช้จ่ายนั้นตามคำฟ้องจึงเห็นได้ว่าโจทก์ถือว่าเป็นค่าจ้างด้วยส่วนหนึ่งเพราะโจทก์ได้นำมาเป็นฐานคำนวณค่าชดเชยด้วย โจทก์ทำงานให้จำเลยที่ 1 ตามหน้าที่มาตลอดเวลา แต่จำเลยที่ 1 ไม่จ่ายค่าจ้างให้นับแต่วันใดจนถึงวันใดรวมค่าจ้างทั้งสองประเภทเป็นเงินเท่าใด ผลแห่งการไม่จ่ายค่าจ้างดังกล่าว จำเลยที่ 1 จะต้องรับผิดจ่ายเงินเพิ่มและดอกเบี้ยโดยอาศัยบทบัญญัติแห่งกฎหมายใด เงินเพิ่มและดอกเบี้ยนั้นคิดจากเงินต้นใดจำนวนใด

นับแต่วันใดถึงวันใด เป็นเงินเพิ่มและดอกเบี้ยรวมเป็นจำนวนเท่าใด เมื่อรวมทั้งเงินต้นสองจำนวนกับเงินเพิ่มและดอกเบี้ยแล้ว จำเลยที่ 1 จะต้องชำระเงินให้แก่โจทก์เท่าใด คำฟ้องโจทก์ได้บรรยายแจ้งชัดครบถ้วนตามความต้องการของประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 172 วรรคสองแล้วหาเป็นฟ้องเคลือบคลุมตามที่จำเลยที่ 1 อุทธรณ์ไม่ ส่วนข้ออุทธรณ์ที่ว่า โจทก์ไม่ได้บรรยายข้อเท็จจริงว่า จำเลยที่ 1 จงใจอย่างใดเหตุที่ไม่สมควรในการไม่จ่ายเป็นอย่างใดนั้น

ศาลฎีกาเห็นว่าเหตุแห่งคำฟ้องเคลือบคลุมสองข้อนั้น จำเลยที่ 1 มิได้ยกขึ้นเป็นเหตุแห่งการเคลือบคลุมมาแต่แรกในคำให้การ จำเลยที่ 1 เพิ่งยกขึ้นอ้างในอุทธรณ์ไม่เป็นเหตุเดียวกับคำให้การ เพราะฉะนั้นศาลฎีกาไม่รับวินิจฉัย จำเลยที่ 1 อุทธรณ์อีกข้อหนึ่งว่า จำเลยที่ 1 ไม่ได้เลิกจ้างโจทก์ตามที่ศาลแรงงานกลางวินิจฉัย หากแต่โจทก์ลาออกเองด้วยวาจาพร้อมกับผู้บริหารระดับสูงอื่นนับแต่วันที่ 1 กันยายน 2528หรือมิฉะนั้น โจทก์ก็ขอลาออกเองเมื่อวันที่ 12 กันยายน 2528ตามเอกสารหมาย ล.3 โดยมีคำแปลตามเอกสารหมาย ล.4 โจทก์หามีสิทธิได้รับค่าชดเชยไม่ ข้อนี้เห็นว่า โจทก์ออกจากงานเพราะถูกเลิกจ้างหรือลาออกเองลาออกเมื่อใดเป็นข้อเท็จจริง

เมื่อศาลแรงงานกลางฟังข้อเท็จจริงแล้วว่า จำเลยที่ 1 เลิกจ้างโจทก์ตั้งแต่วันที่ 1 กันยายน 2528 อุทธรณ์ของจำเลยที่ 1 ดังกล่าวจึงเป็นอุทธรณ์ที่โต้แย้งคัดค้านการฟังข้อเท็จจริงของศาลแรงงานกลางอันเป็นการฝ่าฝืนพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลแรงงานและวิธีพิจารณาคดีแรงงาน พ.ศ. 2522 มาตรา 54 วรรคแรกศาลฎีกาไม่รับวินิจฉัย ส่วนอุทธรณ์อีกข้อหนึ่งที่ว่า โจทก์กับจำเลยที่ 2 ไม่มีนิติสัมพันธ์เป็นลูกจ้างและนายจ้างกันนั้น

ศาลฎีกาเห็นว่าจำเลยที่ 1 หามีสิทธิและอำนาจอุทธรณ์ประการใดเพื่อประโยชน์แก่จำเลยที่ 2 อันเป็นนิติบุคคลอื่นอีกนิติบุคคลหนึ่งไม่เหตุนี้ ศาลฎีกาไม่รับวินิจฉัย อุทธรณ์ของจำเลยที่ 1 บางข้อฟังไม่ขึ้น บางข้อวินิจฉัยให้ไม่ได้ ศาลแรงงานกลางพิพากษาให้จำเลยที่ 1 จ่ายค่าชดเชยแก่โจทก์ชอบแล้ว'

ผลคำพิพากษา

พิพากษายืน.

ข้อมูลคดี

องค์คณะผู้พิพากษา
จุนท์ จันทรวงศ์ · มาโนช เพียรสนอง · สีนวล คงลาภ
แหล่งที่มา
กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนก
สืบค้นที่ศาลฎีกา
มีเรื่องคล้ายคดีนี้?
เล่าเรื่องของคุณให้ระบบประเมินเบื้องต้นฟรี หรือปรึกษาทนายความที่ดูข้อเท็จจริงของคุณโดยตรง

ข้อมูลคำพิพากษาเพื่อการค้นคว้า ข้อเท็จจริงของแต่ละคดีแตกต่างกัน ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับเรื่องของคุณ ฉบับที่ใช้อ้างอิงคือฉบับของศาลฎีกา

ติดต่อเรา
เลือกช่องทางที่ต้องการ

ยินดีต้อนรับ 👋
กรอกข้อมูลเพื่อให้เจ้าหน้าที่ติดต่อกลับได้