คำฟ้องและคำให้การ
โจทก์ฟ้องว่า จำเลยเป็นผู้สมัครเข้ารับการเลือกตั้งในการเลือกตั้งเมื่อวันที่ 22 เมษายน 2522 ภายหลังจากประกาศผลการเลือกตั้งแล้ว จำเลยบังอาจฝ่าฝืนกฎหมาย โดยไม่ยื่นรายการค่าใช้จ่ายพร้อมหลักฐานการจ่ายเงินเกี่ยวกับการเลือกตั้งต่อผู้ว่าราชการจังหวัดภายในเวลาที่กฎหมายกำหนด ขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2522 มาตรา 34, 87จำเลยให้การรับสารภาพศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามฟ้อง ให้ลงโทษจำคุก 2 เดือนปรับ 2,000 บาท โทษจำคุกให้รอไว้ 2 ปี และให้เพิกถอนสิทธิเลือกตั้งมีกำหนดห้าปีจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาว่า บทบัญญัติแห่งพระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร
พ.ศ. 2522 มาตรา 87 ซึ่งกำหนดให้ศาลมีคำสั่งเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งผู้กระทำผิดมีกำหนดห้าปีนั้น เป็นบทบัญญัติที่ขัดต่อรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2521ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า เหตุผลในการประกาศใช้พระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2522 ก็เนื่องจากรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยพุทธศักราช 2521 บัญญัติให้มีการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรขึ้น ฉะนั้นพระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2522 จึงเป็นกฎหมายพิเศษมีวัตถุประสงค์ให้การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรเป็นไปโดยเรียบร้อยและเป็นธรรมตามเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2521 จึงได้กำหนดบทลงโทษผู้กระทำความผิดต่อพระราชบัญญัตินี้ไว้เป็นกรณีพิเศษ
กล่าวคือ ผู้กระทำความผิดนอกจากจะมีโทษจำคุกและปรับ ซึ่งเป็นโทษในทางอาญาแล้วบางกรณียังบัญญัติให้ศาลเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งของผู้กระทำผิดมีกำหนดห้าปีหรือสิบปีอีกด้วยทั้งนี้เพื่อความเหมาะสมในการลงโทษผู้กระทำผิดในทำนองเดียวกับพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. 2522 มาตรา 162 ซึ่งบัญญัติให้ศาลมีอำนาจสั่งพักใช้หรือเพิกถอนใบอนุญาตขับขี่ของผู้ที่ต้องคำพิพากษาถึงที่สุดว่าได้กระทำผิดตามพระราชบัญญัติดังกล่าวได้ ดังนั้น ที่พระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2522 มาตรา 87 ให้อำนาจศาลสั่งเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งอันเป็นการจำกัดสิทธิของผู้กระทำผิดต่อพระราชบัญญัตินี้ หาเป็นการขัดต่อรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2521 ดังฎีกาของจำเลยไม่ที่จำเลยฎีกาว่า ถ้าศาลฎีกาเห็นว่าพระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2522 มาตรา 87 ที่จำกัดสิทธิเลือกตั้งไม่เป็นการขัดต่อรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2521 แล้ว จำเลยก็ขอให้ศาลฎีกาเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งของจำเลยให้น้อยกว่ากำหนดห้าปีด้วย
ศาลฎีกาวินิจฉัย
ศาลฎีกาเห็นว่า ที่มาตรา 87 บัญญัติให้ศาลสั่งเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งของผู้กระทำผิดมีกำหนดห้าปีนั้นเป็นบทบังคับเด็ดขาดไม่ให้ศาลใช้ดุลพินิจลดน้อยลงกว่านั้นได้ ทั้งนี้เพื่อให้มีผลในการลงโทษผู้กระทำผิดอย่างจริงจัง เพราะรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2521 มาตรา 99 บัญญัติว่า อายุของสภาผู้แทนราษฎรมีกำหนดคราวละสี่ปีนับแต่วันเลือกตั้ง ถ้าหากศาลเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งน้อยกว่าสี่ปีลงมาก็ย่อมจะไม่เป็นผลในการจำกัดสิทธิเลือกตั้งของผู้กระทำผิดแต่อย่างใด ศาลจึงไม่อาจเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งให้น้อยกว่ากำหนดห้าปีได้พิพากษายืน
