Loading...
กฎหมาย กฎหมาย
Secondary Logo Secondary Logo
กฎหมาย กฎหมาย
กฎหมาย กฎหมาย
หน้าแรก
Secondary Logo Secondary Logo
ลืมรหัสผ่าน?
สลับบัญชีตัวอย่าง โหมดสาธิต · ไม่ต้องใช้รหัสผ่าน

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1181/2479

พ.ศ. 2479 ศาลฎีกา

ย่อหลักกฎหมาย

สัญญาซื้อขายน้ำจากเหมืองฝายอันมีลักษณเป็นการชลประทานนั้นหากการทำเหมืองฝายรายนี้ผู้ทำมิได้รับสัมปทานสัญญาซื้อขายน้ำย่อมเป็นโมฆะตาม ม.113 แห่งประมวลแพ่งฯ ประมวลวิธีพิจารณาแพ่ง ม.183-186 รับโจทก์ฟ้องคดีเกี่ยวกับเรื่องเหมืองฝายจำเลยต่อสู้ว่าเหมืองฝายของโจทก์มีลักษณเป็นการชลประทาน ฝ่ายโจทก์ก็รับในคำแถลงการณ์ชั้นศาลชั้นต้นว่าการเหมืองฝายเรียกได้ว่าเป็นการชลประทานเช่นนี้ประเด็นย่อมเป็นอันยุตติว่าการเหมืองฝายเป็นการชลประทานจริงดังคำรับของโจทก์

บทกฎหมายที่ศาลวินิจฉัยในคดีนี้

ป.พ.พ. มาตรา 113 พ.ร.บ.ควบคุมกิจการค้าขายอันกระทบถึงความปลอดภัย หรือผาสุกแห่งสาธารณชน พ.ศ.2471 มาตรา 4-5

คำฟ้องและคำให้การ

ได้ความว่าโจทก์มีเหมืองฝายอยู่แห่งหนึ่งซึ่งโจทก์รับในชั้นศาลต้นว่าเหมืองฝายรายนี้พอจะเรียกว่าเป็นการชลประทานได้และเมื่อชาวนารายใดต้องการน้ำโจทก์ก็ระบายน้ำไปให้ แต่ต้องเสียค่าน้ำให้โจทก์ก็ระบายน้ำไปให้ แต่ต้องเสียค่าน้ำให้โจทก์ตามสัญญา จำเลยได้เข้าทำสัญญาซื้อน้ำจากโจทก์เมื่อ พ.ศ.๒๔๗๖ แต่ไม่ชำระค่าน้ำให้โจทก์ ๆ จึงฟ้องเรียก

ศาลฎีกาวินิจฉัย

ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าเรื่องนี้เมื่อโจทก์รับว่าเหมืองฝายรายนี้เป็นการชลประทานแล้ว ศาลก็ต้องฟังว่าการค้าของโจทก์เป็นการชลประทานจริง ประเด็นจึงมีข้อเดียวว่าโจทก์ได้รับสัมปทานหรือไม่ โจทก์อ้างว่าโจทก์ได้รับคำสั่งจากจังหวัดให้ทำสัญญาจ่ายน้ำให้ราษฎรได้ จึงเรียกได้ว่าเป็นการให้สัมปทาน แต่ศาลเห็นว่าคำสั่งเช่นนี้ไม่เป็นการให้สัมปทานตามความหมายในมาตรา ๔ แห่งพ.ร.บ.ควบคุมกิจการค้า ฯลฯ ๒๔๗๐ เมื่อการค้าของโจทก์เป็นชนิดที่ต้องได้รับสัมปทานจึงจะทำได้เช่นนี้การค้าของโจทก์ในกรณีนี้จีงเป็นการต้องห้ามชัดแจ้งโดยกฎหมาย สัญญาที่โจทก์อ้างจึงตกเป็นโมฆะตามประมวลแพ่งฯ ม.๑๑๓

ผลคำพิพากษา

จึงพิพากษากลับคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ยืนตามศาลชั้นต้นที่ให้ยกฟ้องโจทก์

ข้อมูลคดี

องค์คณะผู้พิพากษา
อิศร · นล · ดูปลาตร์
แหล่งที่มา
กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนก
สืบค้นที่ศาลฎีกา
มีเรื่องคล้ายคดีนี้?
เล่าเรื่องของคุณให้ระบบประเมินเบื้องต้นฟรี หรือปรึกษาทนายความที่ดูข้อเท็จจริงของคุณโดยตรง

คำพิพากษาที่วินิจฉัยบทกฎหมายเดียวกัน

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6294/2545

จำเลยเป็นเพียงผู้อาศัยปลูกบ้านอยู่ในที่ดินพิพาท ไม่ใช่เป็นผู้มีส่วนได้เสียในคดีที่ ล. มารดาโจทก์ทั้งสี่ฟ้องบังคับให้ ท. จดทะเบียนโอนที่ดิน การที่จำเลยกับ ล. ทำหนังสือสัญญากันระบุว่า ล. จะจดทะเบียนแบ่ง…

คำพิพากษาศาลฎีกา พ.ศ. 2541 (เลขอ้างอิง 93070)

พ.ร.บ.การปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ.2518 มาตรา28 ที่บัญญัติห้ามมิให้ผู้ใดจำหน่ายด้วยประการใด ๆ หรือก่อให้เกิดภาระติดพันใด ๆซึ่งที่ดินในเขตปฏิรูปที่ดินภายในระยะเวลา 3 ปี เว้นแต่ได้รับอนุญาตเป็นหนัง…

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4278/2540

ขณะที่ ก.บิดาของโจทก์กับจำเลยที่ 1 และที่ 2 ตกลงทำสัญญาประนีประนอมยอมความกันโอนที่ดินตามฟ้องให้แก่ ก.นั้น ที่ดินตามฟ้องยังอยู่ในระยะเวลาห้ามโอนซึ่งมีกำหนด 10 ปี ข้อตกลงดังกล่าวเป็นการหลีกเลี่ยงข้อกำหน…

คำพิพากษาศาลฎีกา พ.ศ. 2540 (เลขอ้างอิง 46005)

การรถไฟแห่งประเทศไทยจำเลยเป็นรัฐวิสาหกิจซึ่งดำเนินกิจการที่กระทบกระเทือนต่อผลประโยชน์ของประชาชน รัฐจึงต้องควบคุมอย่างใกล้ชิด เมื่อมีข้อขัดแย้งเกิดขึ้น คู่กรณีจะต้องนำเข้าสู่กระบวนการตามขั้นตอนที่รัฐกำ…

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2890/2540

ตามสัญญาให้ค่าว่าจ้างทนายข้อ 2 มีว่า จ.ผู้ว่าจ้างตกลงให้ค่าว่าจ้างเป็นค่าทนายตอบแทนแก่โจทก์ผู้รับจ้างเป็นเงินทั้งสิ้น 6,000,000 บาท แต่เนื่องจากจ. ยากจนไม่มีเงินชำระให้แก่โจทก์ได้ จึงประสงค์ขอยกที่ดิน…

ข้อมูลคำพิพากษาเพื่อการค้นคว้า ข้อเท็จจริงของแต่ละคดีแตกต่างกัน ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับเรื่องของคุณ ฉบับที่ใช้อ้างอิงคือฉบับของศาลฎีกา

ติดต่อเรา
เลือกช่องทางที่ต้องการ

ยินดีต้อนรับ 👋
กรอกข้อมูลเพื่อให้เจ้าหน้าที่ติดต่อกลับได้