คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1178/2518

คำฟ้องและคำให้การ

โจทก์ฟ้องใจความว่า เมื่อวันที่ 19 มิถุนายน 2512 จำเลยกู้เงินและจำนองที่ดินไว้กับโจทก์ 2 แปลง จำเลยไม่เคยชำระดอกเบี้ยและเมื่อครบกำหนดจำเลยมิได้ไถ่ถอนจำนองดอกเบี้ยค้างชำระถึงวันฟ้องรวมเป็นเงิน 15,375 บาท โจทก์ได้บอกกล่าวให้จำเลยไถ่ถอนจำนองแล้วเมื่อต้นเดือนมกราคม 2514 จำเลยเพิกเฉย จึงขอให้บังคับให้จำเลยนำเงินต้นและดอกเบี้ยรวม 75,375 บาท พร้อมทั้งดอกเบี้ยร้อยละ 15 ต่อปีในต้นเงิน 60,000 บาทนับแต่วันฟ้องจนกว่าจะไถ่ถอนจำนองเสร็จมาไถ่ถอนจำนองจากโจทก์ หากไม่สามารถนำเงินมาไถ่ถอน ก็ให้ยึดที่ดินจำนองขายทอดตลาดเอาเงินชำระให้แก่โจทก์ กับให้จำเลยเสียค่าฤชาธรรมเนียมและค่าทนายความแทนโจทก์จำเลยให้การว่า ไม่เคยกู้เงินและรับเงินตามสัญญาจำนองทั้งสองฉบับเลยความจริงเป็นเรื่องการเช่าซื้อรถยนต์ยี่ห้อนิสสันเลขทะเบียนน.ค.00765 ระหว่างนายพรหมา

จิระขาน สามีจำเลย กับนายเจียมจือ แซ่ตั้น สามีโจทก์ สามีโจทก์เกรงจะไม่ได้เงินค่าเช่าซื้อจึงให้จำเลยนำที่ดินตามฟ้องจำนองไว้กับโจทก์เป็นประกัน จำเลยไม่ได้รับเงินตามสัญญาจำนองทั้งสองฉบับแต่อย่างใด สัญญาจำนองจึงไม่สมบูรณ์ ใช้บังคับจำเลยไม่ได้และแม้จะฟังว่าสมบูรณ์ แต่หนี้ตามสัญญาทั้งสองฉบับได้ระงับหรือชำระเสร็จสิ้นไปแล้วโดยสามีโจทก์ด้วยความรู้เห็นยินยอมของโจทก์ได้ตกลงเรียกเอารถยนต์ที่เช่าซื้อคืนไปตั้งแต่เดือนเมษายน 2512และรับรองจะไถ่ถอนจำนองให้ แล้วได้นำไปขายให้แก่บุคคลอื่นอีกหลายราย โจทก์จึงไม่มีสิทธิฟ้องคดีนี้ทั้งระหว่างเช่าซื้อ สามีจำเลยก็ได้ส่งเงินให้แก่สามีโจทก์ไป8,800 บาท จำเลยไม่เคยติดค้างดอกเบี้ยและโจทก์ไม่เคยทวงถามขอให้ยกฟ้องและให้ใช้ค่าฤชาธรรมเนียมค่าทนายความแทนจำเลยศาลชั้นต้นฟังว่า

สัญญาจำนองเกิดขึ้นเพราะการค้ำประกันการเช่าซื้อรถยนต์มิใช่เป็นการกู้ยืม จำเลยมิได้รับเงินตามสัญญาจำนองและหนี้ตามสัญญาเช่าซื้อได้ยกเลิกกันไปแล้ว ทั้งโจทก์มิได้ทวงถามให้จำเลยไถ่ถอนการจำนองตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 728 เป็นการไม่ชอบ พิพากษายกฟ้อง ส่วนค่าฤชาธรรมเนียมค่าทนายความให้เป็นพับกันไปทั้งสองฝ่ายโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิจารณาแล้วฟังว่า สัญญาจำนองทำด้วยเจตนาจะอำพรางการค้ำประกันการเช่าซื้อ ต้องบังคับตามสัญญาเช่าซื้ออันเป็นเจตนาที่ทำกันจริง โจทก์จึงฟ้องบังคับจำนองไม่ได้ ไม่จำต้องวินิจฉัยถึงประเด็นอื่นต่อไป