พระราชบัญญัติ
พระราชบัญญัติยศ และเครื่องแบบผู้บังคับบัญชา และเจ้าหน้าที่กองอาสารักษาดินแดน พ.ศ. 2497
14 มาตรา · ประกาศ 31 ธ.ค. 2497
พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศว่า โดยที่เป็นการสมควรให้มีกฎหมายว่าด้วยยศ และเครื่องแบบผู้บังคับบัญชา และเจ้าหน้าที่กองอาสารักษาดินแดน จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ตราพระราชบัญญัติขึ้นไว้ โดยคำแนะนำและยินยอมของสภาผู้แทนราษฎร ดังต่อไปนี้
ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร. ให้ไว้ ณ วันที่ ๒๒ ธันวาคม พ.ศ. ๒๔๙๗ เป็นปีที่ ๙ ในรัชกาลปัจจุบัน
มาตรา 1
พระราชบัญญัตินี้เรียกว่า “พระราชบัญญัติยศ และเครื่องแบบผู้บังคับบัญชา และเจ้าหน้าที่กองอาสารักษาดินแดน พ.ศ. ๒๔๙๗”
มาตรา 2
พระราชบัญญัตินี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
มาตรา 3
ยศผู้บังคับบัญชา และเจ้าหน้าที่กองอาสารักษาดินแดน มีตามลำดับดังนี้ นายกองใหญ่ นายกองเอก นายกองโท นายกองตรี นายหมวดเอก นายหมวดโท นายหมวดตรี นายหมู่ใหญ่ นายหมู่เอก นายหมู่โท นายหมู่ตรี
มาตรา 4
ผู้ที่จะได้รับยศตั้งแต่ชั้นนายหมวดตรีขึ้นไปนั้น จะได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งขึ้น
มาตรา 5
ผู้ที่จะได้รับยศดังกล่าวในมาตรา ๔ จะต้องเป็นผู้มีวิทยฐานะตามที่กระทรวงมหาดไทยกำหนดไว้ เว้นแต่ผู้ที่ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งเป็นพิเศษ
มาตรา 6
การแต่งตั้งผู้ใดให้ว่าที่ยศชั้นใดชั่วคราวตั้งแต่ชั้นนายหมวดตรีขึ้นไป ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยมีอำนาจแต่งตั้งผู้นั้นให้ว่าที่ยศชั้นนั้นชั่วคราวได้
มาตรา 7
ผู้ที่จะได้รับยศตั้งแต่ชั้นนายหมู่ใหญ่ลงมานั้น ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย หรือผู้บังคับบัญชาที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยมอบหมายเป็นผู้แต่งตั้งได้
มาตรา 8
ผู้ที่จะได้รับยศดังกล่าวในมาตรา ๗ จะต้องเป็นผู้ที่มีวิทยฐานะตามที่กระทรวงมหาดไทยกำหนดไว้ เว้นแต่ผู้ที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยแต่งตั้งเป็นพิเศษ
มาตรา 9
การถอด หรือการออกจากยศตั้งแต่ชั้นนายหมวดตรีขึ้นไป จะกระทำได้โดยประกาศพระบรมราชโองการ
มาตรา 10
การให้ออกจากว่าที่ยศดังกล่าวในมาตรา ๖ หรือการถอด หรือการออกจากยศดังกล่าวในมาตรา ๗ ให้ผู้มีอำนาจแต่งตั้งสั่งได้
มาตรา 11
ให้มีเครื่องแบบผู้บังคับบัญชา และเจ้าหน้าที่กองอาสารักษาดินแดน ซึ่งหมายความถึงเครื่องแบบแต่งกายที่ได้กำหนดให้แต่ง รวมทั้งเครื่องหมายตำแหน่งสังกัด ยศ หรือเครื่องหมายอื่น ๆ ตลอดจนสิ่งประกอบเครื่องแบบอย่างอื่นด้วย
มาตรา 12
ลักษณะ ชนิด และประเภทของเครื่องแบบตามมาตรา ๑๑ จะสมควรอย่างไร และจะต้องแต่งเมื่อใด ให้กำหนดโดยกฎกระทรวง
มาตรา 13
ผู้ใดแต่งเครื่องแบบ หรือประดับเครื่องหมายที่กำหนดขึ้นตามบทบัญญัติในมาตรา ๑๒ โดยไม่มีสิทธิแต่งหรือประดับ มีความผิดต้องระวางโทษปรับไม่เกินหนึ่งพันบาท หรือจำคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือทั้งปรับทั้งจำ
มาตรา 14
ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยรักษาการตามพระราชบัญญัตินี้ และให้มีอำนาจแต่งตั้งเจ้าหน้าที่ วางระเบียบ และออกกฎกระทรวงเพื่อปฏิบัติการให้เป็นไปตามพระราชบัญญัตินี้ กฎกระทรวงนั้น เมื่อได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้วให้ใช้บังคับได้
ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ จอมพล ป. พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรี
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้พระราชบัญญัติฉบับนี้ คือ โดยที่ได้จัดตั้งกองอาสารักษาดินแดนขึ้นตามพระราชบัญญัติกองอาสารักษาดินแดน พ.ศ. ๒๔๙๗ และได้ทำการฝึกอบรมผู้บังคับหน่วยและรับสมัครสมาชิกกองอาสารักษาดินแดนในท้องที่จังหวัดชายแดนแล้ว
จึงจำเป็นต้องกำหนดให้มียศและเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาและเจ้าหน้าที่กองอาสารักษาดินแดนขึ้นไว้ เพื่อสะดวกแก่การปกครองบังคับบัญชาให้เป็นไปตามระเบียบวินัยโดยเรียบร้อยต่อไป